Czy budowa w rezerwacie przyrody jest dozwolona?

16 października 2020
hello world!

Na terenie parku narodowego oraz rezerwatu przyrody niedopuszczalny jest żaden rodzaj zabudowy, który nie służy celom parku narodowego lub rezerwatu. Czy jednak ustawa covidowa pozwoliła na budowę w rezerwacie przyrody?

Rezerwaty przyrody

Rezerwaty przyrody są jedną z form ochrony przyrody, wymienionymi bezpośrednio w treści art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 55 z późn. zm.; dalej również jako „u.o.p.”). Pod ochroną prawa znajdują się obszary cenne pod względem przyrodniczym, w celu zachowania w stanie naturalnym lub mało zmienionym. Zgodnie z treścią art. 13 ust. 1 u.o.p. rezerwat przyrody obejmuje obszary zachowane w stanie naturalnym lub mało zmienionym, ekosystemy, ostoje i siedliska przyrodnicze, a także siedliska roślin, siedliska zwierząt i siedliska grzybów oraz twory i składniki przyrody nieożywionej, wyróżniające się szczególnymi wartościami przyrodniczymi, naukowymi, kulturowymi lub walorami krajobrazowymi.

Uznanie za rezerwat przyrody obszarów, o których mowa powyżej, następuje w drodze aktu prawa miejscowego w formie zarządzenia regionalnego dyrektora ochrony środowiska, które określa jego nazwę, położenie lub przebieg granicy i otulinę, jeżeli ją wyznaczono, cele ochrony oraz rodzaj, typ i podtyp rezerwatu przyrody, a także sprawującego nadzór nad rezerwatem (art. 13 ust. 3 u.o.p.).

Regionalny dyrektor ochrony środowiska, w drodze aktu prawa miejscowego w formie zarządzenia, po zasięgnięciu opinii regionalnej rady ochrony przyrody, może zwiększyć obszar rezerwatu przyrody, zmienić cele ochrony, a w razie bezpowrotnej utraty wartości przyrodniczych, dla których rezerwat powołano – zmniejszyć obszar rezerwatu przyrody albo zlikwidować rezerwat przyrody.

Zakazy obowiązujące na terenie parków narodowych i rezerwatów przyrody

Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 1 w parkach narodowych oraz w rezerwatach przyrody zabrania się budowy lub przebudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego albo rezerwatu przyrody, a także – w myśl art. 15 ust. 1 pkt 22 – wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu. Zakazy te nie dotyczą jednak przypadków wykonywania zadań wynikających z planu ochrony lub zadań ochronnych, prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem powszechnym, wykonywania zadań z zakresu obronności kraju w przypadku zagrożenia bezpieczeństwa państwa, a także obszarów objętych ochroną krajobrazową w trakcie ich gospodarczego wykorzystywania przez jednostki organizacyjne, osoby prawne lub fizyczne oraz wykonywania prawa własności, zgodnie z przepisami  Kodeksu cywilnego (art. 15 ust. 2 u.o.p.).

Budowa w rezerwacie przyrody – naruszenie zakazu

Zgodnie z art. 127 pkt 1 ppkt kto umyślnie narusza zakazy obowiązujące w rezerwatach przyrody podlega karze aresztu albo grzywny. Zgodnie z treścią tego przepisu kary te mogą być orzekane alternatywnie, nigdy natomiast łącznie. Zagadnienia związane z ewentualną wysokością orzekanych kar uregulowano w art. 19 Kodeksu wykroczeń dla kary aresztu i art. 24 § 1 Kodeksu wykroczeń dla kary grzywny. Biorąc pod uwagę fakt, że ich wysokość w ustawie nie została określona, należy stwierdzić, że będą one mogły być orzekane w granicach określonych w tych przepisach i wynosić odpowiednio: kara aresztu od 5 do 30 dni, a kara grzywny od 20 do 5000 zł.

Budowa w rezerwacie przyrody – zmiany wprowadzone ustawą covidową

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. poz. 695) zawiesiła niektóre przepisy kodeksu budowlanego i ustawy o planowaniu przestrzennym. Co to oznacza dla deweloperów i budowy na terenie rezerwatów przyrody? Przede wszystkim ogromną furtkę do nadużyć w zakresie stawiania budynków. Obecnie przykładem takiej sytuacji może być budowa osiedla w warszawskim Lesie Bemowskim. Deweloper, któremu urzędnicy konsekwentnie odmawiali wydania pozwoleń na budowę (ponieważ działka, na której osiedle ma stanąć, jest przeznaczona na zalesienie), rozpoczął budowę w trybie ustawy koronawirusowej – i to w ostatnich godzinach jej obowiązywania.

Ustawa COVID – jak wskazano powyżej – zawiesiła niektóre przepisy kodeksu budowlanego i ustawy o planowaniu przestrzennym. Pozwalała więc budować wszędzie, wbrew dotychczasowym ograniczeniom, o ile związane jest to z przeciwdziałaniem rozprzestrzenianiu się koronawirusa. Deweloper stwierdził więc, że domy, które zbuduje, będą przeznaczone dla osób w kwarantannie i osób poszkodowanych w wyniku pandemii. Gmina Stare Babice powiadomiła o tej sprawie prokuraturę. 

Przeczytaj również:
Zmiany w prawie budowlanym. Kiedy możliwa jest budowa bez pozwolenia?

chevron-down
Copy link