Kapitał zapasowy w spółkach osobowych

Przepisy dotyczące spółek osobowych (KSH, URach) nie przewidują obowiązku tworzenia w nich kapitału zapasowego czy rezerwowego, nie regulują także kwestii dopuszczalności ich tworzenia.  Tworzenie kapitału zapasowego w spółkach osobowych jest jednak powszechnie przyjętą praktyką…

Brak takich przepisów nie oznacza jednak, iż kapitał zapasowy w spółkach osobowych nie może być tworzony. Przeciwnie trzeba zaznaczyć, że tworzenie kapitału zapasowego w spółkach osobowych jest powszechnie przyjętą praktyką, której  prawidłowość i dopuszczalność potwierdza orzecznictwo sądowe, zwłaszcza sądownictwo administracyjne

Kapitał zakładowy w spółce osobowej

Tytułem przykładu można wskazać (analizowany również poniżej) wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 listopada 2016 r. (sygn. II FSK 2834/14), w którym  Sąd ten odniósł się do kwestii tworzenia kapitału zakładowego w spółce osobowej, wskazując między innymi, iż „]Przeznaczając i przenosząc w całości podzielony zysk brutto za 2012 r. na kapitał zapasowy, który w przypadku spółek osobowych nie jest obowiązkowy, podatnicy winni w sposób wyraźny, jednoznaczny, wskazać jego przeznaczenie. 

Także Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia  27 listopada 2013 r. (sygn. I SA/Bk 363/13) orzekając, iż Zysk rozdysponowany na kapitał zapasowy, nie jest już zyskiem niepodzielonym w rozumieniu art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f., tym samym nie stanowi dochodu podlegającego opodatkowaniu zgodnie z art. 30a ust. 1 pkt 4 tej ustawy, potwierdził dopuszczalność jego tworzenia.  

Problematyka tworzenia, czy podwyższania kapitału zapasowego w spółkach osobowych była ponadto przedmiotem licznych rozważań organów podatkowych, wskazać można choćby Interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy 29 marca 2011 r. (sygn. ITPB2/436-239/10/MK), Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 16 lipca 2010 r. (sygn. ILPB2/436-90/10-4/MK), czy Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 10 grudnia  2014 r. (sygn.PPB2/436-611/14-2/AF). 

W praktyce…

Bogate orzecznictwo sądów i organów podatkowych, w których pojawia się problematyka związania z tworzeniem kapitału zapasowego w spółkach osobowych, wskazuje na powszechne zastosowanie tej konstrukcji prawnej w praktyce.  Warto zaznaczyć ponadto, że możliwość tworzenia przez spółki osobowe kapitału zapasowego nie została dotąd w orzecznictwie zakwestionowana. 

Panuje dowolność

Kapitał zapasowy może być dowolnie tworzony i rozwiązywany przez wspólników, bądź w drodze umowy spółki (tj. podstawą do utworzenia kapitału zapasowego są postanowienia umowy spółki) bądź w drodze uchwały wspólników.