Kiedy złożyć formularz PCC-3 i zapłacić podatek – część II

Formularz PCC-3 złóż w ciągu 14 dni od momentu, gdy powstał obowiązek podatkowy. Zazwyczaj jest to dzień zawarcia umowy.

Obowiązek podatkowy powstaje, gdy:

  • zawierasz umowę na przykład sprzedaży, spółki, pożyczki. Jeśli z góry nie ustalisz sumy pożyczki — obowiązek podatkowy powstaje z chwilą przekazania jakiejkolwiek kwoty,
  • składasz oświadczenie o ustanowieniu hipoteki lub jeśli zawrzesz umowę ustanowienia hipoteki,
  • uprawomocnia się orzeczenie sądu,
  • dostajesz wyrok sądu polubownego albo dojdzie do ugody,
  • zawierasz umowę przeniesienia własności — jeśli wcześniej podpiszesz umowę, w której zobowiążesz się przenieść własność, a teraz podpisujesz umowę przeniesienia tej własności,
  • spółka uchwala podwyższenie swojego kapitału — jeśli ma osobowość prawną.

Co zrobić

Wypełnij i złóż formularz PCC-3.

W urzędzie albo pocztą

  1. Pobierz formularz PCC-3 i wydrukuj lub weź w dowolnym urzędzie skarbowym.
  2. Wypełnij formularz.
  3. Złóż go w urzędzie skarbowym albo wyślij go tam. Szczegóły znajdziesz w sekcji Gdzie złożyć formularz PCC-3.
  4. Zapłać podatek w kasie urzędu lub zrób przelew na jego konto.

Przez internet

  1. Pobierz program e-Deklaracje i zainstaluj na swoim komputerze. Nie potrzebujesz do tego certyfikatu kwalifikowanego ani profilu zaufanego (eGo).
  2. Znajdź i wypełnij formularz PCC-3.
  3. Wyślij go do urzędu skarbowego. Szczegóły znajdziesz w sekcji Gdzie złożyć formularz PCC-3.
  4. Zapłać podatek przelewem na konto urzędu.

Gdzie złożyć formularz PCC-3

W dowolnym centrum obsługi przy urzędzie skarbowym (nie każdy urząd ma takie centrum). Możesz też wysłać go pocztą albo złożyć w urzędzie skarbowym odpowiednim dla:

  • twojego miejsca zamieszkania lub siedziby firmy — jeśli zawierasz umowę:
    • która nie dotyczy nabycia nieruchomości (gruntu lub mieszkania). Jeśli podatek płaci więcej niż jedna osoba — w urzędzie skarbowym właściwym dla miejsca zamieszkania jednej z osób lub siedziby jednej z firm,
    • zawierasz umowę nabycia rzeczy, które znajdują się za granicą, lub prawa majątkowe, które są wykonywane za granicą,
  • miejsca siedziby spółki — jeśli zawierasz umowę spółki.

Ile zapłacisz

Wysokość podatku zależy od tego, jaki rodzaj umowy podpisujesz. Jeśli jest to umowa:

  • sprzedaży, zamiany, o dział spadku, zniesienie współwłasności oraz darowizny:
    • rzeczy ruchomych — 2% podstawy opodatkowania,
    • praw majątkowych — 1% podstawy opodatkowania,
  • ustanowienia hipoteki — 19 zł,
  • ustanowienia odpłatnego użytkowania oraz odpłatnej służebności — 1% podstawy opodatkowania,
  • pożyczki oraz depozytu nieprawidłowego — 2% podstawy opodatkowania,
  • wyjątkowo stawka podatku może wynosić 20% podstawy opodatkowania. Jest to stawka sankcyjna. Zapłacisz ją, jeśli urząd skarbowy lub urząd celno-skarbowy przeprowadzi u ciebie kontrolę i wtedy przyznasz się, że:
    • masz umowę pożyczki, depozytu nieprawidłowego lub o ustanowieniu na twoją rzecz użytkowania nieprawidłowego albo ich zmiany — jeśli podatek nie został przez ciebie opłacony,
    • masz pożyczkę pieniężną od kogoś z najbliższej rodziny (małżonka, dzieci, wnuków, prawnuków, rodziców, dziadków, pasierba, rodzeństwa, ojczyma lub macochy) i nie potrafisz udokumentować otrzymania tych pieniędzy na swój rachunek bankowy, rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową albo przekazem pocztowym,
  • spółki — 0,5% podstawy opodatkowania.

Podatek płacisz:

  • w kasie urzędu,
  • przelewem na konto urzędu.

UWAGA! Jeśli podpisujesz akt notarialny — podatek zapłacisz u notariusza. Nie płać go wtedy w urzędzie skarbowym.

Co jest podstawą opodatkowania

Podstawa opodatkowania zależy od rodzaju umowy, którą podpisujesz.

Na przykład zamieniacie rower o wartości rynkowej 1 500 zł i samochód o wartości rynkowej 2 000 zł. Podatek zapłacicie od 2 000 zł.Na przykład wartość pożyczki albo kredytu, który przejmujesz.Na przykład dostajesz z bratem w spadku samochód (po połowie), którego wartość rynkowa to 20 000 zł. Podpisujecie umowę o dział spadku, w której zapisaliście, że ty bierzesz samochód. Umawiasz się z bratem, że spłacisz mu 8 000 zł. Podatek płacisz od połowy wartości rynkowej samochodu, czyli od 10 000 zł. A nie od od 8 000 zł kwoty spłaty.

Na przykład budujesz dom. W marcu podpisujesz z przyjacielem umowę. Ustalacie w niej, że pożyczy ci do 10 000 zł, jeśli nie będziesz mieć wystarczających środków na zapłatę za wykonane prace. W lipcu pożyczasz 8 000 zł, a we wrześniu 2 000 zł, w październiku spłacasz 10 000 zł, w listopadzie pożyczasz 1 500 zł. Zapłacisz podatek od każdej pożyczonej kwoty, czyli od 8 000 zł, od 2 000 zł i od 1 500 zł.

Rodzaj umowy Podstawa opodatkowania Wyjaśnienia
Sprzedaż Wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego, które kupujesz.
Zamiana Wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego, za które przypada wyższy podatek.
Darowizna Wartość długów i ciężarów albo zobowiązań, jakie przejmujesz jako obdarowany.
Zniesienie współwłasności Wartość rynkowa tej części rzeczy lub prawa majątkowego, które przejmujesz. Nie jest istotne, ile zapłacisz poprzedniemu współwłaścicielowi. Sprawdź, jaka jest wartość rynkowa tej rzeczy albo prawa majątkowego i oblicz, jaka jest wartość tej części, którą nabywasz od poprzedniego współwłaściciela. Na przykład ty i kolega jesteście współwłaścicielami samochodu po połowie (50% i 50%). Umawiacie się, że ty przejmujesz ten samochód i w zamian zapłacisz poprzedniemu współwłaścicielowi 10 000 zł. Jednak wartość rynkowa samochodu wynosi 25 000 zł. Podatek płacisz od kwoty 12 500 zł (50% z 25 000 zł), a nie od 10 000 zł.
Dział spadku Wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego, które nabywasz ponad wartość swojego udziału w spadku.
Pożyczka Wartość pożyczki albo każda przekazana kwota, jeśli wartość pożyczki nie była ustalona z góry.
Depozyt nieprawidłowy Kwota lub wartość depozytu
Ustanowienie odpłatnego użytkowania oraz służebności Wartość świadczeń za okres, na jaki się umówiliście.

Podatek od umowy spółki

Natomiast w wypadku umowy spółki podstawa opodatkowania zależy od sytuacji:

Sytuacja Podstawa opodatkowania
Przy zawarciu umowy Wartość wkładów do spółki osobowej albo wartość kapitału zakładowego
Przy wniesieniu lub podwyższeniu wkładów do spółki osobowej albo podwyższeniu kapitału zakładowego. Wartość wkładów, które powiększają majątek spółki osobowej albo wartość, o którą podwyższacie kapitał zakładowy.
Przy dopłatach Kwota dopłat
Przy pożyczce, którą spółce udziela wspólnik. Kwota lub wartość pożyczki
Przy oddaniu spółce rzeczy lub praw majątkowych do nieodpłatnego używania. Roczna wartość nieodpłatnego używania. Wynosi ona 4% wartości rynkowej tych rzeczy lub praw majątkowych.
Przy przekształceniu lub łączeniu spółek Wartość wkładów do spółki osobowej, która powstała przez przekształcenie albo wartość kapitału zakładowego spółki kapitałowej, która powstała przez przekształcenie lub połączenie.
Przy przeniesieniu do Polski rzeczywistego ośrodka zarządzania spółki kapitałowej lub jej siedziby. Wartość kapitału zakładowego

Jak obliczyć wartość rynkową rzeczy lub praw majątkowych

Podatek płacisz zawsze od wartości rynkowej rzeczy lub prawa majątkowego — nawet, jeśli w umowie ustalisz jego inną wartość.

Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnej określ na podstawie przeciętnej ceny tego, co jest  przedmiotem tej czynności. Jeśli są to rzeczy — weź pod uwagę ich:

  • położenie,
  • stan,
  • stopień zużycia.

Przykład: mieszkasz w Warszawie i kupujesz samochód za 12 000 zł od sprzedawcy ze Szczecina. Sprawdzasz, jakie są przeciętne ceny takich samochodów, czyli tej samej marki, typu, modelu, z tego samego roku produkcji. Następnie bierzesz pod uwagę przeciętne ceny w dniu i w miejscowości, z której go kupujesz. Taki sam samochód w Warszawie kosztowałby 1 000 zł więcej. Podatek zapłacisz od kwoty 12 000 zł, bo jest to przeciętna cena w miejscu, z którego jest samochód.

Nie odliczaj od tej wartości długów i ciężarów

Przykład: kupujesz samochód o wartości rynkowej 25 000 zł za cenę 5 000 zł. Sprzedawca obniżył dla ciebie cenę, bo przejmujesz od niego spłatę kredytu za samochód w wysokości 20 000 zł. Jednak podatek płacisz od kwoty 25 000 zł, czyli bez odliczania długów.

UWAGA! Jeśli za podstawę opodatkowania przyjmiesz wartość niższą niż rynkowa — zaniżysz podatek. Urząd skarbowy może ci wtedy kazać poprawić błąd. Zapłacisz wtedy brakujący podatek i odsetki.

Źródło: obywatel.gov.pl