Kto może założyć spółkę partnerską?

20 listopada 2020
hello world!

Istotnym wyróżnikiem spółki partnerskiej jest to, że jest ona niedostępna dla osób prawnych i jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, ale posiadających zdolność prawną. Kto może założyć spółkę partnerską?

Kto może założyć spółkę partnerską ogólne cechy partnerów

Zgodnie z art. 87 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1526, dalej również jako „k.s.h.”), partnerami w spółce mogą być wyłącznie osoby fizyczne, uprawnione do wykonywania wolnych zawodów, określonych w art. 88 k.s.h (o czym poniżej) lub w odrębnej ustawie.

Co to zatem oznacza? Wolnym zawodem jest tylko ten, który został określony w kodeksie spółek handlowych oraz taki, który zostanie uznany za wolny zawód w innym akcie rangi ustawowej. Ograniczenia dotyczące uprawnień do wykonywania wolnego zawodu wynikają z konkretnych przepisów regulujących zasady działania, zdobywania i utraty kwalifikacji, reguł przynależności do określonych korporacji, odpowiedzialności dyscyplinarnej itp.

Wykonywanie wolnego zawodu w spółce może być także jednak uzależnione od spełnienia dodatkowych wymagań przewidzianych w odrębnej ustawie (art. 87 § 2 k.s.h. – np. nie można wykonywać zawodu adwokata w ramach stosunku pracy). Sam fakt posiadania uprawnień do wykonywania wolnego zawodu nie zawsze uprawnia do uczestniczenia w spółce partnerskiej. Z przepisów szczególnych mogą wynikać bowiem dodatkowe wymogi. Po ich spełnieniu będzie można być partnerem w spółce. Odpowiedź na pytanie o wymagane uprawnienia czy też spełnienie dodatkowych uprawnień wynika z określonych aktów prawnych regulujących status poszczególnych wolnych zawodów. Nie jest dopuszczalne zrzeszenie wolnych zawodów z osobą (choćby jedną), która nie ma stosownych uprawnień partnerskich.

Przeczytaj również:
Spółka partnerska

Kto może założyć spółkę partnerską dopuszczalne zawody partnerów

Osoby uprawnione do wykonywania jakich zawodów mogą być zatem partnerami w spółce, czyli kto de facto może założyć spółkę partnerską? Odpowiedź na to pytanie znajdziemy w art. 88 k.s.h. Są to zawody: adwokata, aptekarza, architekta, inżyniera budownictwa, biegłego rewidenta, brokera ubezpieczeniowego, doradcy podatkowego, maklera papierów wartościowych, doradcy inwestycyjnego, księgowego, lekarza, lekarza dentysty, lekarza weterynarii, notariusza, pielęgniarki, położnej, fizjoterapeuty, radcy prawnego, rzecznika patentowego, rzeczoznawcy majątkowego i tłumacza przysięgłego.

Przepis ten jest wyrazem pewnej konwencji. Nie przyjęto bowiem żadnej definicji wolnego zawodu. W takim wypadku należało przyjąć inny sposób ustalenia, co jest, a co nie jest wolnym zawodem uzasadniającym partnerstwo w spółce partnerskiej. Nie każdy reprezentant wolnego zawodu, choćby spełniał pewne cechy charakterystyczne dla wolnych zawodów, będzie mógł utworzyć spółkę partnerską.

Można wręcz stwierdzić, że z punktu widzenia spółki partnerskiej wolnymi zawodami są tylko te, które zostały wymienione w art. 88 k.s.h. i ewentualnie odrębnych ustawach*. Nie można więc wykluczyć "dołączenia" do istniejącej listy nowych wolnych zawodów. Tylko jednak wówczas, gdy dana grupa zawodowa poddana jest szczególnej regulacji co do jej statusu, sposobów nabywania uprawnień, zasad wykonywania wolnego zawodu itp.

Niektóre z zawodów partnerów spółek partnerskich przedstawiono poniżej.

Adwokaci

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1651) zawód adwokata polega na świadczeniu pomocy prawnej. W szczególności jednak na udzielaniu porad prawnych, sporządzaniu opinii prawnych, opracowywaniu projektów aktów prawnych oraz występowaniu przed sądami i urzędami. Warunkiem wykonywania zawodu jest wpis na listę adwokatów prowadzoną przez Okręgową Radę Adwokacką. Prawo o adwokaturze określa także zasady, na jakich osoba chcąca wykonywać zawód adwokata może wpis uzyskać. Co więcej, ustawa stanowi, że adwokat wykonuje zawód w kancelarii adwokackiej, w zespole adwokackim oraz w spółce:

  1. cywilnej lub jawnej, w której wspólnikami są adwokaci, radcowie prawni, rzecznicy patentowi, doradcy podatkowi lub prawnicy zagraniczni wykonujący stałą praktykę na podstawie przepisów ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 823),
  2. partnerskiej, w której partnerami są adwokaci, radcowie prawni, rzecznicy patentowi, doradcy podatkowi lub prawnicy zagraniczni wykonujący stałą praktykę na podstawie przepisów ww. ustawy,
  3. komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, w której komplementariuszami są adwokaci, radcowie prawni, rzecznicy patentowi, doradcy podatkowi lub prawnicy zagraniczni wykonujący stałą praktykę na podstawie przepisów ww. ustawy.

Istotne jest jednak to, że wyłącznym przedmiotem działalności wymienionych wyżej spółek musi być świadczenie pomocy prawnej.

Aptekarze

Wykonywaniem zawodu farmaceuty, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1419), jest działalność polegająca m.in. na sporządzaniu i wytwarzaniu produktów leczniczych, ocenie jakości leków recepturowych, leków aptecznych i leków gotowych, wydawaniu produktów leczniczych i wyrobów medycznych, sprawowaniu nadzoru nad wytwarzaniem, obrotem, przechowywaniem, wykorzystaniem i utylizacją produktów leczniczych i wyrobów, udzielaniu informacji i porad dotyczących działania i stosowania produktów leczniczych i wyrobów, kierowaniu apteką, punktem aptecznym, działem farmacji szpitalnej lub hurtownią farmaceutyczną, a także na współudziale w badaniach klinicznych prowadzonych w szpitalu czy współudziale w badaniach nad lekiem.

Wykonywanie zawodu farmaceuty obejmuje także prowadzenie: działalności dydaktycznej na uczelniach medycznych, badań naukowych i prac rozwojowych w dziedzinie farmacji.

Z punktu widzenia wykonywania w spółce partnerskiej kilku wolnych zawodów istotna wydaje się jednak informacja, że osoba wykonująca zawód aptekarza (farmaceuty) nie może jednocześnie wykonywać praktyki lekarskiej, lekarsko-dentystycznej ani weterynaryjnej.

Biegli rewidenci, firma audytorska

Status biegłych rewidentów uregulowano w ustawie z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1415). Biegłym rewidentem jest zatem osoba wpisana do rejestru biegłych rewidentów. Stanowi o tym art. 4 ust. 1 tej ustawy. Zawód biegłego rewidenta polega przede wszystkim na:

  • wykonywaniu czynności rewizji finansowej;
  • świadczeniu usług atestacyjnych innych niż czynności rewizji finansowej, niezastrzeżonych do wykonywania przez biegłych rewidentów;
  • świadczeniu usług pokrewnych.

Biegły rewident może wykonywać zawód jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą we własnym imieniu i na własny rachunek, wspólnik firmy audytorskiej, jako osoba fizyczna pozostająca w stosunku pracy z firmą audytorską, lub jako osoba fizyczna. W tym osoba prowadząca działalność gospodarczą, która zawarła umowę cywilnoprawną z firmą audytorską.

Ustawą tą wprowadzono również do polskiego porządku prawnego pojęcie „firmy audytorskiej”. Firmą audytorską jest jednostka, w której badania sprawozdań finansowych przeprowadzają biegli rewidenci. Firma ta wpisana jest na listę firm audytorskich prowadzoną przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów. Przedmiotem działalności firmy audytorskiej jest wykonywanie czynności rewizji finansowej.

Brokerzy ubezpieczeniowi

Wykonywanie zawodu brokera wiąże się z dystrybucją ubezpieczeń w rozumieniu ustawy z dnia 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji ubezpieczeń (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1881). Broker ubezpieczeniowy, w ramach prowadzonej działalności brokerskiej, wykonuje czynności w zakresie dystrybucji ubezpieczeń w imieniu lub na rzecz klienta. W ustawie działalność ta zwana jest czynnościami brokerskimi w zakresie ubezpieczeń. Kto zatem w świetle przywołanej ustawy może być brokerem ubezpieczeniowym? Może to być zarówno osoba fizyczna, jak też osoba prawna posiadająca wydane przez organ nadzoru zezwolenie na wykonywanie działalności brokerskiej w zakresie ubezpieczeń, wpisana do rejestru brokerów. Z uwagi jednak na regulację art. 87 § 1 k.s.h. partnerem w spółce partnerskiej może być wyłącznie broker ubezpieczeniowy będący osobą fizyczną. 

Doradcy podatkowi

Warunki i zasady wykonywania doradztwa podatkowego określa ustawa z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 130 z późn. zm.). Czynności doradztwa podatkowego obejmują:

  • udzielanie podatnikom, płatnikom i inkasentom, na ich zlecenie lub na ich rzecz, porad, opinii i wyjaśnień z zakresu ich obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami;
  • prowadzenie, w imieniu i na rzecz podatników, płatników i inkasentów, ksiąg rachunkowych, ksiąg podatkowych i innych ewidencji do celów podatkowych oraz udzielanie im pomocy w tym zakresie;
  • sporządzanie, w imieniu i na rzecz podatników, płatników i inkasentów, zeznań i deklaracji podatkowych lub udzielanie im pomocy w tym zakresie;
  • reprezentowanie podatników, płatników i inkasentów w postępowaniu przed organami administracji publicznej i w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach wymienionych w pkt 1.

Zawodowe wykonywanie czynności, o których mowa w pkt 1 i 4 powyżej, zastrzeżone jest wyłącznie dla podmiotów uprawnionych w rozumieniu ustawy o doradztwie podatkowym.

Kto może założyć spółkę partnerską księgowi

Wykonywanie zawodu księgowego polega na rzetelnym i jasnym przedstawianiu sytuacji majątkowej, finansowej oraz wyniku finansowego jednostki, która w myśl odpowiednich przepisów jest obowiązana do ich przedstawienia. Odnosi się to w szczególności do prowadzenia ksiąg rachunkowych bądź innych ksiąg i ewidencji. W tym również do celów podatkowych. Zawód księgowego wiąże się również ze sporządzaniem zeznań i deklaracji na podstawie danych wynikających z ksiąg, o których mowa powyżej. Działalność polegającą na usługowym prowadzeniu ksiąg rachunkowych mogą wykonywać przedsiębiorcy. Muszą jednak spełnić pewien warunek. Czynności z tego zakresu muszą być wykonywane przez osoby, które mają pełną zdolność do czynności prawnych. To jednak nie wszystkie wymagania. Osoby te nie mogły być także skazane prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów, mieniu, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi, za przestępstwo skarbowe oraz inne przestępstwa skarbowe.

* znane są jednak odmienne stanowiska (np. S. Sołtysiński (w:) Kodeks, 2001, t. I, s. 438), zgodnie z którymi regulacja art. 88 k.s.h. w sposób wyłączny decyduje o tym, które z wolnych zawodów mogą być wykonywane w spółkach partnerskich

chevron-down
Copy link