Metoda zapłodnienia in vitro tylko dla małżeństw?

Do Sejmu trafił projekt ustawy o in vitro. Zakłada on, że procedura in vitro byłaby dostępna wyłącznie dla małżeństw. Ponadto według projektu jednorazowo będzie można zapłodnić tylko jedno jajeczko. Oprócz tego zamrażanie zarodków będzie zakazane. Projekt złożyła grupa posłów niezrzeszonych oraz z ugrupowań PiS, WiS oraz Kukiz’15. Przedstawicielem wnioskodawców jest Jan Klawiter – poseł niezrzeszony.

In vitro wyłącznie dla małżeństw

Projekt ustawy o in vitro zakłada ograniczenie możliwości stosowania metody zapłodnienia pozaustrojowego wyłącznie dla małżeństw. Oprócz tego projekt zakłada ograniczenie ilości komórek rozrodczych, które mogą zostać zapłodnione, do jednej. Jak napisano w opisie projektu ustawy dotyczy on również „określenia kriokonserwacji ludzkich zarodków powstałych w procedurze zapłodnienia pozaustrojowego jako czynu niedozwolonego i wprowadzenia sankcji administracyjnych w przypadku stosowania tej procedury; likwidacji anonimowości dawców komórek rozrodczych”. Likwidacja anonimowości dawców komórek rozrodczych oznacza, że w rejestrze dawców miałoby się znaleźć imię, nazwisko oraz pesel dawczyni lub dawcy.

Wysokie kary za złamanie przepisów

Nowelizacja ustawy zakłada również wprowadzenie kar za złamanie przepisu o mrożeniu zarodków. Jak zakłada projekt kary administracyjne będą nakładane przez ministra zdrowia. Wysokość kar wahałaby się od 20 tys do 50 tys zł. Oprócz tego projekt przewiduje konsekwencje dla klinik, w których mimo zakazu doszłoby do kriokonserwacji zarodków. Taki podmiot może wówczas utracić pozwolenie na prowadzenie działalności.

Zakaz tzw. „macierzyństwa zastępczego”

W projekcie znalazł się zapis o zakazie surogacji. Według projektu karane byłoby „stosowanie metod medycznie wspomaganej prokreacji w celu urodzenia i porzucenia dziecka poprzez przekazanie go innym osobom (czyli macierzyństwo zastępcze), jak również samego organizowania procederu macierzyństwa zastępczego lub uczestniczenia w nim.

Czyn ten byłby zagrożony sankcją karną w postaci grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. Proponuje się również wprowadzenie zakazu prowadzenia reklamy lub promowania macierzyństwa zastępczego.”

Ograniczenie stosowania in vitro związane z Konstytucją?

Obecne przepisy prawne opisują, że metoda zapłodnienia pozaustrojowego jest dostępna dla małżeństw oraz osób pozostających we wspólnym pożyciu. Jak uważają posłowie, którzy złożyli wniosek o zmianę przepisów „takie ukształtowanie stanu prawnego koliduje z konstytucyjnymi zasadami ochrony dobra dziecka oraz ochrony małżeństwa” i dlatego wymaga modyfikacji. Proponuje się, by z metody zapłodnienia pozaustrojowego mogły skorzystać wyłącznie osoby pozostające w związku małżeńskim.” Oprócz tego wnioskodawcy podkreślają, że te zmiany są niezbędne, ponieważ zgodnie z Konstytucją na państwie polskim leży obowiązek ochrony praw dziecka.