Nieuprzątnięte chodniki przy nieruchomościach a nadzór gminy

Dnia 24 listopada 2017 roku Sąd Najwyższy podjął się rozpoznania sprawy z dziedziny prawa cywilnego (III CZP 38/17). Chodziło o zakres odpowiedzialności wynikłej z: nieuprzątnięcia błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń, które mogą doprowadzić do szkody.

SN podjął ww. uchwałę w celu udzielenia odpowiedzi na pytanie postawione przez jeden z Sądów Okręgowych z dnia 28 lutego 2017 r. o treści:

Czy jednostka samorządu terytorialnego, której organ (…) jest zarządcą części drogi publicznej przeznaczonej do ruchu pieszych, ponosi odpowiedzialność za szkody spowodowane zdarzeniem, do którego doszło w następstwie niewykonania przez właściciela nieruchomości, obowiązku (…) o utrzymaniu czystości w gminach (…), uprzątnięcia zanieczyszczeń z chodnika stanowiącego wydzieloną część drogi publicznej służącą dla ruchu pieszego, położoną bezpośrednio przy granicy nieruchomości?

Stanowisko SN

SN przyjrzał się bliżej tekstowi ustawy o drogach publicznych i ustawy o utrzymaniu czystości w gminach. Nie dopatrzył się on tam jednak solidarnej odpowiedzialności gminy za szkodę. Jednakże powstało zastrzeżenie, że nie jest też ona całkowicie „odcięta” od odpowiedzialności. Gmina posiada możliwość i obowiązek nadzoru mieszkańca przy utrzymywaniu porządku w części chodnika przylegającego do jego nieruchomości.

Możliwe roszczenie regresowe

W sytuacji, kiedy zaniedba ona swój obowiązek, podlega ona pociągnięciu do odpowiedzialności. Nie jest to jednak odpowiedzialność solidarna. W momencie, kiedy gmina naprawi wynikłą z tej sytuacji szkodę, może zwrócić się do właściciela z roszczeniem regresowym (ubieganie się o zwrot równowartości odszkodowania, które musiała uiścić na rzecz poszkodowanego).