Podatek u źródła

2 lutego 2021
hello world!

Na pozór kwestia poboru podatku u źródła (WHT) wydaje się dotyczyć przede wszystkim firm z dużym kapitałem, jednak nie do końca jest to prawda. Istnieje bowiem wiele przypadków, w których z podatkiem tym może mieć do czynienia wielu przedsiębiorców, także tych mniejszych.

Podatek u źródła (WHT – Withholding Tax)

Podatek u źródła to specyficzna forma podatku dochodowego od osób prawnych (podatek CIT). Można nim opodatkować wypływające z kraju przelewy transgraniczne, wynikające z takich tytułów jak odsetki, należności licencyjne, dywidendy czy wybrane usługi niematerialne. Artykuł 21 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1406 z późn. zm., dalej również jako „ustawa o CIT”) dotyczy opodatkowanych ryczałtowo dochodów uzyskiwanych w Polsce przez podmioty niebędące polskimi rezydentami.

Podatnicy niemający w Polsce siedziby ani zarządu podlegają opodatkowaniu tylko od dochodów uzyskiwanych w Polsce. Tak będzie zawsze wtedy, gdy podatnik jest rezydentem kraju, z którym Polska nie podpisała umowy międzynarodowej. Co natomiast, jeżeli istnieje umowa międzynarodowa o unikaniu podwójnego opodatkowania? W takiej sytuacji liczne dochody, które uzyskano na terytorium RP, w ogóle nie będą podlegały opodatkowaniu w Polsce. Należy pamiętać, że umowa międzynarodowa daje przyzwolenie na opodatkowanie u źródła tylko pewnych kategorii dochodów, takich jak odsetki, licencje, dywidendy i inne. 

Przeczytaj również: Zyski przedsiębiorstwa a umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania

Kogo dotyczy podatek u źródła (WHT)?

Pod obowiązek poboru podatku u źródła podlegają zarówno osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, jak i osoby fizyczne prowadzące własną działalność gospodarczą. Jako płatnicy tego podatku muszą znać zarówno obszary, których dotyczy zagadnienie podatku u źródła, jak i zapoznać się z podpisanymi przez Polskę z innymi państwami umowami o unikaniu podwójnego opodatkowania. W ten sposób nastąpi prawidłowe ustalenie obowiązku podatkowego lub zastosowanie zwolnienia od zapłaty tego podatku.

Wysokość podatku

Katalog przedmiotowy podatku u źródła wymieniono w art. 21 ust. 1 ustawy o CIT. Zgodnie z tym przepisem podatek dochodowy z tytułu uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podatników, którzy nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu, przychodów:

  • z odsetek, z praw autorskich lub praw pokrewnych, z praw do projektów wynalazczych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również ze sprzedaży tych praw, z należności za udostępnienie tajemnicy receptury lub procesu produkcyjnego, za użytkowanie lub prawo do użytkowania urządzenia przemysłowego, w tym także środka transportu, urządzenia handlowego lub naukowego, za informacje związane ze zdobytym doświadczeniem w dziedzinie przemysłowej, handlowej lub naukowej (know-how),
  • z opłat za świadczone usługi w zakresie działalności widowiskowej, rozrywkowej lub sportowej, wykonywanej przez osoby prawne mające siedzibę za granicą, organizowanej za pośrednictwem osób fizycznych lub osób prawnych prowadzących działalność w zakresie imprez artystycznych, rozrywkowych lub sportowych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
  • a także z tytułu świadczeń: doradczych, księgowych, badania rynku, usług prawnych, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, usług rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu, gwarancji i poręczeń oraz świadczeń o podobnym charakterze

ustala się w wysokości 20% przychodów.

Natomiast w przypadku przychodów:

  • z tytułu należnych opłat za wywóz ładunków i pasażerów przyjętych do przewozu w portach polskich przez zagraniczne przedsiębiorstwa morskiej żeglugi handlowej, z wyjątkiem ładunków i pasażerów tranzytowych,
  • uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez zagraniczne przedsiębiorstwa żeglugi powietrznej, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z lotniczego rozkładowego przewozu pasażerskiego, skorzystanie z którego wymaga posiadania biletu lotniczego przez pasażera

ustala się w wysokości 10% tych przychodów.

Kiedy najczęściej wystąpi podatek u źródła? 

W przypadku małych przedsiębiorców z tematem poboru podatku u źródła można spotkać się bardzo często przy świadczeniu usług niematerialnych. Przepisy nie definiują takich usług. Jest to katalog otwarty i bardzo obszerny. Typowe usługi niematerialne to przykładowo usługi księgowe, prawne, doradcze, reklamowe czy usługi rekrutacji pracowników. Z uwagi na niedookreślenie pojęcia usług niematerialnych przedsiębiorcy mogą mieć problem z ustaleniem, czy nabywana usługa będzie się wiązać z poborem podatku u źródła.

Aspekty rachunkowe dotyczące wypłat opodatkowanych podatkiem ryczałtowym

Wymienione powyżej wypłaty stanowią dla podmiotu wypłacającego koszty związane z działalnością operacyjną. Są one w kwocie brutto księgowane na odpowiednich kontach kosztowych (podatkowych). Drugostronnie ujmuje się je jako zobowiązania wobec kontrahenta. Jeżeli zgodnie z omawianymi tu przepisami zaistnieje obowiązek pobrania podatku u źródła, to część zobowiązania odpowiadająca podatkowi zostanie ujęta na koncie zobowiązania wobec urzędu skarbowego, a nie jako zobowiązanie wobec kontrahenta. Na koncie zobowiązań do kontrahenta będzie zatem ujęta wyłącznie kwota netto zobowiązania (uwzględniająca pobrany podatek).

chevron-down
Copy link