Rada Ministrów RP - jakie ma kompetencje?

29 lipca 2020
hello world!

Kompetencje rządu zależą od modelu ustrojowego państwa demokratycznego. W Polsce obowiązuje system parlamentarno-gabinetowy. Oznacza to, że opiera się on na zasadzie równowagi między władzą ustawodawczą (czyli parlamentem) a władzą wykonawczą (czyli rządem). W tym systemie Rada Ministrów ma szerokie uprawnienia.

Rada Ministrów - skład

Rząd to potoczne określenie Rady Ministrów. Jak wskazuje nazwa, składa się ona z ministrów, a na ich czele stoi natomiast premier. Ma on najsilniejszą pozycję. Wynika to z faktu, że do jego zadań należy opracowanie programu działania gabinetu i kierowanie jego pracami. Ponadto premier ma za zadanie reprezentowanie rządu oraz wybieranie jego składu. W związku z tym w sytuacji, gdy dochodzi do rezygnacji premiera ze stanowiska, może dojść do dymisji całego rządu. Warto pamiętać, że premier może jednocześnie pełnić funkcję ministra. Jednak w Polsce zdarza się to bardzo rzadko. Z kolei osoby na stanowisku wicepremiera zazwyczaj jednocześnie pełnią funkcję ministra. Dzięki temu mają zapewnioną silniejszą pozycję.

Ministrowie

Ministrów możemy podzielić na dwie grupy: ministrowie działowi i niedziałowi. Ministrowie działowi kierują określonymi działami administracji rządowej. Z kolei ministrowie niedziałowi są powoływani przez Prezesa Rady Ministrów do wypełnienia określonych zadań. Czasami określa się ich mianem ministrów bez teki. Ich pozycja jest nieco słabsza niż ministrów działowych. Wynika to z tego, że ci ostatni jednocześnie pełnią funkcję naczelnych organów administracji rządowej.

Rada Ministrów - aktualny skład

Mateusz Morawiecki – prezes Rady Ministrów

Jadwiga Katarzyna Emilewicz – wiceprezes Rady Ministrów, minister rozwoju

Piotr Gliński – wiceprezes Rady Ministrów, minister kultury i dziedzictwa narodowego, przewodniczący Komitetu do spraw Pożytku Publicznego

Jacek Sasin – wiceprezes Rady Ministrów, minister aktywów państwowych

Marek Zagórski – minister cyfryzacji

Dariusz Piontkowski – minister edukacji narodowej 

Tadeusz Kościński – minister finansów

Małgorzata Jarosińska-Jedynak – minister funduszy i polityki regionalnej

Marek Gróbarczyk – minister gospodarki morskiej i żeglugi śródlądowej

Andrzej Adamczyk – minister infrastruktury

Michał Kurtyka – minister klimatu

Wojciech Murdzek – minister nauki i szkolnictwa wyższego

Mariusz Błaszczak – minister obrony narodowej

Marlena Maląg – minister rodziny, pracy i polityki społecznej

Jan Krzysztof Ardanowski – minister rolnictwa i rozwoju wsi

Danuta Dmowska-Andrzejuk – minister sportu

Zbigniew Ziobro – minister sprawiedliwości

Mariusz Kamiński – minister spraw wewnętrznych i administracji, minister-członek Rady Ministrów

Jacek Krzysztof Czaputowicz – minister spraw zagranicznych

Łukasz Szumowski – minister zdrowia

Michał Dworczyk – minister-członek Rady Ministrów

Łukasz Schreiber – minister-członek Rady Ministrów, przewodniczący Stałego Komitetu Rady Ministrów, sekretarz Rady Ministrów, przewodniczący Zespołu do spraw Programowania Prac Rządu

Konrad Szymański – minister do spraw Unii Europejskiej

Michał Woś – minister środowiska

Rada Ministrów - kompetencje

Z art. 146 Konstytucji dowiadujemy się najważniejszych informacji dotyczących zadań Rady Ministrów. Przede wszystkim Rada Ministrów prowadzi politykę wewnętrzną i zagraniczną Rzeczypospolitej Polskiej, a także kieruje administracją rządową. W ust. 4 tego przepisu możemy natomiast przeczytać, że:

W zakresie i na zasadach określonych w Konstytucji i ustawach Rada Ministrów w szczególności:

1) zapewnia wykonanie ustaw,

2) wydaje rozporządzenia,

3) koordynuje i kontroluje prace organów administracji rządowej,

4) chroni interesy Skarbu Państwa,

5) uchwala projekt budżetu państwa,

6) kieruje wykonaniem budżetu państwa oraz uchwala zamknięcie rachunków państwowych i sprawozdanie z wykonania budżetu,

7) zapewnia bezpieczeństwo wewnętrzne państwa oraz porządek publiczny,

8) zapewnia bezpieczeństwo zewnętrzne państwa,

9) sprawuje ogólne kierownictwo w dziedzinie stosunków z innymi państwami i organizacjami międzynarodowymi,

10) zawiera umowy międzynarodowe wymagające ratyfikacji oraz zatwierdza i wypowiada inne umowy międzynarodowe,

11) sprawuje ogólne kierownictwo w dziedzinie obronności kraju oraz określa corocznie liczbę obywateli powoływanych do czynnej służby wojskowej,

12) określa organizację i tryb swojej pracy.

O silnej pozycji Rady Ministrów w Polsce świadczy także ust. 2. Zgodnie z nim do Rady Ministrów należą bowiem sprawy polityki państwa niezastrzeżone dla innych organów państwowych i samorządu terytorialnego. 

Rada Ministrów - powoływanie

Procedura powołania rządu zaczyna się od desygnowania premiera przez prezydenta. Następnie Prezes Rady Ministrów – na wniosek prezydenta – powołuje w ciągu 14 dni cały rząd. W kolejnym kroku premier ma natomiast za zadanie wygłosić exposé. Jest to przemówienie, w którym przedstawia program działania Rady Ministrów oraz zwraca się z wnioskiem o udzielenie jej wotum zaufania. Posłowie mogą zadawać pytania, by uzyskać interesujące ich dodatkowe informacje. Najważniejszym momentem jest jednak głosowanie nad wyrażeniem wotum zaufania dla Rady Ministrów. Sejm uchwala je bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów. Oznacza to, że liczba głosów „za” jest większa niż suma „przeciw” i „wstrzymujących się”. Jeśli wotum zostanie uchwalone, Rada Ministrów będzie mogła zacząć pracę. Jeśli nie, premier będzie musiał złożyć dymisję na ręce prezydenta. Dymisja zawsze zostaje przyjęta w takiej sytuacji.

Krok drugi

Jeśli procedura pierwsza zakończy się niepowodzeniem, rozpoczyna się procedura druga. Wtedy to sejm wybiera premiera i proponowanych przez niego kandydatów – znów wymagana jest jednak bezwzględna większość głosów. Jeśli uda się ją zdobyć, prezydent musi powołać Radę Ministrów. Warto pamiętać, że procedura druga jest realizowana także w przypadku, gdy prezydent nie powoła Rady Ministrów w pierwszym terminie.

Krok trzeci

Jeżeli natomiast także wybrany przez sejm premier i jego Rada Ministrów nie uzyskali wymaganego poparcia, stosuje się procedurę trzecią. Jest ona analogiczna do pierwszej. Jedyną różnicę stanowi ilość głosów, jaką musi uzyskać Rada Ministrów podczas głosowania. Tym razem nie wymaga się bowiem większości bezwzględnej, a jedynie zwykłej.

Jeśli jednak nie uda się także uzyskać takiego wyniku głosowania, to prezydent podejmie decyzję o skróceniu kadencji sejmu. Zarządza także wybory, które muszą się odbyć do 45 dni od wydania zarządzenia.

Przykład

Trzy procedury zostały zastosowane w 2004 roku. Prezydent Aleksander Kwaśniewski wybrał na stanowisko Prezesa Rady Ministrów Marka Belkę. Pierwsze głosowanie zakończyło się niepowodzeniem, zaś sejm nie wybrał własnego kandydata. W związku z tym przeprowadzono zatem procedurę trzecią. Prezydent podtrzymał swój poprzedni wybór. Tym razem udało się uzyskać wotum zaufania.

Nigdy nie doszło natomiast do rozwiązania sejmu z powodu niemożności uzyskania wotum zaufania we wszystkich trzech procedurach.

Premierzy III RP

W III RP funkcję premiera pełniło 16 osób. Są to:

Tadeusz Mazowiecki (od 24 sierpnia 1989 do 4 stycznia 1991)

Jan Krzysztof Bielecki (od 4 stycznia 1991 do 6 grudnia 1991)

Jan Olszewski (od 6 grudnia 1991 do 5 czerwca 1992)

Waldemar Pawlak (od 5 czerwca 1992 do 10 lipca 1992)

Hanna Suchocka (od 10 lipca 1992 do 26 października 1993)

Waldemar Pawlak (od 26 października 1993 do 6 marca 1995)

Józef Oleksy (od 7 marca 1995 do 7 lutego 1996)

Włodzimierz Cimoszewicz (od 7 lutego 1996 do 31 października 1997)

Jerzy Buzek (od 31 października 1997 do 19 października 2001)

Leszek Miller (od 19 października 2001 do 2 maja 2004)

Marek Belka (od 2 maja 2004 do 31 października 2005)

Kazimierz Marcinkiewicz (od 31 października 2005 do 14 lipca 2006)

Jarosław Kaczyński (od 14 lipca 2006 do 16 listopada 2007)

Donald Tusk (od 16 listopada 2007 do 22 września 2014)

Ewa Kopacz (od 22 września 2014 do 16 listopada 2015)

Beata Szydło ( od 16 listopada 2015 do 11 grudnia 2017)

Mateusz Morawiecki (od 11 grudnia 2017 – nadal)

Zmiana rządu i ministrów

Przede wszystkim należy zauważyć, że rząd – w przeciwieństwie do np. parlamentu czy prezydenta – nie jest organem kadencyjnym. O ile wybory do Sejmu i Senatu odbywają się zazwyczaj co 4 lata, a prezydenta – co 5, o tyle wybór Rady Ministrów zawsze jest związany z kadencją Sejmu. Czasami rząd powołany na początku kadencji Sejmu funkcjonuje aż do jej końca. W takiej sytuacji premier składa dymisję podczas pierwszego posiedzenia nowo wybranego Sejmu. Od tej zasady nie ma wyjątku. Nawet jeśli okaże się, że układ sił w parlamencie nie uległ zmianie, wraz z nową kadencją musi dojść także do wyboru premiera i rządu.

Zmiana rządu

Czasami jednak w trakcie kadencji pojawia się konieczność zmiany rządu. Pierwszy moment to oczywiście nieuzyskanie wotum zaufania. Podobnie dzieje się, gdy sejm złoży wotum nieufności. W takiej sytuacji premier składa dymisję na ręce prezydenta, a ten ją natomiast przyjmuje. Nieco inaczej jest w sytuacji, gdy to premier dobrowolnie rezygnuje ze stanowiska i podaje swój rząd do dymisji. W tym momencie prezydent może przyjąć dymisję, nie ma jednak takiego obowiązku. Podobnie dzieje się, gdy premier zmarł lub został pozbawiony urzędu wyrokiem Trybunału Stanu.

Warto przypomnieć, że w przypadku dymisji Rada Ministrów będzie sprawowała obowiązki aż do czasu, gdy zostanie wybrany nowy rząd.

Zmiana ministrów

Czasami nie dochodzi do wymiany całego rządu, lecz konkretnego ministra lub ministrów. Przyczyną może być rezygnacja ministra ze stanowiska, decyzja premiera o odwołaniu członka gabinetu lub udzielenie ministrowi wotum nieufności. 

Rada Ministrów - odpowiedzialność polityczna

Członkowie Rady Ministrów ponoszą odpowiedzialność polityczną. Dowiadujemy się tego z art. 157 Konstytucji.

1. Członkowie Rady Ministrów ponoszą przed Sejmem solidarną odpowiedzialność za działalność Rady Ministrów.

2. Członkowie Rady Ministrów ponoszą przed Sejmem również odpowiedzialność indywidualną za sprawy należące do ich kompetencji lub powierzone im przez Prezesa Rady Ministrów.

Jeśli realizowana przez rząd polityka nie zyskuje uznania większości parlamentarzystów. W takiej sytuacji Sejm może uchwalić wotum nieufności wobec rządu (albo wobec konkretnego ministra).

Wotum nieufności

Procedura rozpoczyna się od złożenia wniosku o wotum nieufności. Może go złożyć grupa przynajmniej 46 posłów. Należy pamiętać, że musi być on konstruktywny – w jego treści musi się znaleźć nazwisko kandydata na nowego premiera. Jeśli go nie ma, wniosek jest nieważny. Następnie odbędzie się głosowanie. Jednak, aby do niego doszło, musi upłynąć przynajmniej 7 dni od daty zgłoszenia.

Do uchwalenia wniosku niezbędne jest uzyskanie większości ustawowej liczby posłów. W praktyce oznacza to, że za wotum nieufności musi się opowiedzieć co najmniej 231 posłów. Jeśli większość zostanie uzyskana, prezydent podpisze dymisję Sejmu i powoła wybranego przez Sejm premiera. Właśnie dlatego tak istotne jest to, by we wniosku wskazać kandydata na to stanowisko. Dzięki temu zmiana będzie możliwa od razu, a to pozwoli z kolei na bardziej efektywne działanie.

Kolejny wniosek o wotum nieufności

Gdy natomiast pierwsze wotum nieufności nie zostało przyjęte, można złożyć kolejny wniosek. Jednak może się to stać dopiero po upływie minimum 3 miesięcy. Od tej reguły istnieje wyjątek. Jeśli bowiem uda się zdobyć podpisy przynajmniej 115 posłów, można wystąpić z wnioskiem wcześniej.

Wotum nieufności wobec ministra

Wotum nieufności wobec ministra może zostać udzielone także konkretnemu ministrowi. W takiej sytuacji z wnioskiem musi wystąpić minimum 69 posłów. Pozostała część procedury jest analogiczna do wotum nieufności wobec rządu. Głosowanie odbywa się po upływie przynajmniej 7 dni. Do przyjęcia wniosku niezbędne jest uzyskanie większości ustawowej liczby posłów. Jeśli wotum nie zostanie przyjęte, wniosek można złożyć po upływie minimum 3 miesięcy. Aby jednak stało się to wcześniej, z wnioskiem musi wystąpić przynajmniej 115 posłów.

Odpowiedzialność polityczna w przypadku parlamentu

Warto przypomnieć, że w przypadku parlamentarzystów zastosowanie ma immunitet parlamentarny. Umożliwia on ograniczenie lub wyłączenie odpowiedzialności prawnej deputowanych. Parlamentarzyści nie odpowiadają przed sądem za swoją działalność wynikającą z wykonywania mandatu ani w trakcie kadencji, ani po jej zakończeniu. Za te działania – czyli np. treść wystąpień parlamentarnych czy sposób głosowania – odpowiadają bowiem jedynie przed swoją izbą. Jeśli jednak dojdzie do naruszenia praw osób trzecich, parlamentarzysta może zostać pociągnięty do odpowiedzialności karnej, o ile tak zdecyduje organ, do którego przynależy. Immunitet może zostać uchylony, jednak aby do tego doszło, należy zwrócić się do Sejmu z odpowiednim wnioskiem. Decyzja zostaje natomiast podjęta w wyniku głosowania.

Immunitet nie ma zastosowania w sytuacji, gdy mówimy o postępowaniu karnym, wszczętym przed dniem ogłoszenia wyników wyborów, wobec osoby, która została wybrana na posła lub senatora. Inną istotną informacją jest to, że jeśli parlamentarzysta został ujęty w trakcie popełniania przestępstwa oraz jego zatrzymanie jest konieczne do zapewnienia prawidłowego toku postępowania, to nie trzeba wnioskować o zgodę Sejmu lub Senatu. Niemniej nawet wtedy marszałek Sejmu/Senatu może nakazać natychmiastowe zwolnienie zatrzymanego.

Odpowiedzialność polityczna w przypadku prezydenta

Prezydent ponosi odpowiedzialność konstytucyjną. Nie ponosi jednak odpowiedzialności politycznej. Oznacza to, że w przypadku naruszenia Konstytucji, ustaw czy popełnienia przestępstwa Prezydent będzie odpowiadał przed Trybunałem Stanu (odpowiedzialność konstytucyjna). Jednak Prezydent nie może zostać odwołany ze stanowiska przez większość parlamentarną w związku z podjętymi działaniami. Z tego powodu większość aktów prawnych wymaga drugiego podpisu – czyli kontrasygnaty – prezesa Rady Ministra. Tego ostatniego bowiem można pociągnąć do odpowiedzialności politycznej.

Kontrasygnata

Wymóg kontrasygnaty wynika z art. 144 Konstytucji. Z ust. 3 dowiadujemy się jednak, że istnieją akty prawne, w których ten wymóg nie obowiązuje. Będzie tak w przypadku:

1) zarządzania wyborów do Sejmu i Senatu,

2) zwoływania pierwszego posiedzenia nowo wybranych Sejmu i Senatu,

3) skracania kadencji Sejmu w przypadkach określonych w Konstytucji,

4) inicjatywy ustawodawczej,

5) zarządzania referendum ogólnokrajowego,

6) podpisywania albo odmowy podpisania ustawy,

7) zarządzania ogłoszenia ustawy oraz umowy międzynarodowej w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej,

8) zwracania się z orędziem do Sejmu, do Senatu lub do Zgromadzenia Narodowego,

9) wniosku do Trybunału Konstytucyjnego,

10) wniosku o przeprowadzenie kontroli przez Najwyższą Izbę Kontroli,

11) desygnowania i powoływania Prezesa Rady Ministrów,

12) przyjmowania dymisji Rady Ministrów i powierzania jej tymczasowego pełnienia obowiązków,

13) wniosku do Sejmu o pociągnięcie do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu członka Rady Ministrów,

14) odwoływania ministra, któremu Sejm wyraził wotum nieufności,

15) zwoływania Rady Gabinetowej,

16) nadawania orderów i odznaczeń,

17) powoływania sędziów,

18) stosowania prawa łaski,

19) nadawania obywatelstwa polskiego i wyrażania zgody na zrzeczenie się

obywatelstwa polskiego,

20) powoływania Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego,

21) powoływania Prezesa i Wiceprezesa Trybunału Konstytucyjnego,

22) powoływania Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego,

23) powoływania prezesów Sądu Najwyższego oraz wiceprezesów Naczelnego Sądu Administracyjnego,

24) wniosku do Sejmu o powołanie Prezesa Narodowego Banku Polskiego,

25) powoływania członków Rady Polityki Pieniężnej,

26) powoływania i odwoływania członków Rady Bezpieczeństwa Narodowego,

27) powoływania członków Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji,

28) nadawania statutu Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej oraz powoływania i odwoływania Szefa Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej,

29) wydawania zarządzeń na zasadach określonych w art. 93 charakter wewnętrzny uchwał i zarządzeń,

30) zrzeczenia się urzędu Prezydenta Rzeczypospolitej.

Rząd mniejszościowy

Rząd mniejszościowy to rząd, który nie ma zaplecza politycznego zapewniającego mu stałą większość parlamentarną. Czasami taka sytuacja ma miejsce już od chwili powołania przez rząd, czasami jednak dzieje się tak dopiero w trakcie jego funkcjonowania. Fakt, że nie ma on stabilnego poparcia większości parlamentarnej sprawia, że trudniej jest mu realizować plany i wypełniać zadania. W związku z tym taki rząd raczej nie ma szansy na wprowadzenie większych zmian, które wymagałyby zdecydowanych działań. Jednak mimo to rząd mniejszościowy może przetrwać całą kadencję Sejmu. Wynika to z faktu, że aby go odwołać, należałoby wskazać nowego premiera. Skoro jednak nie udało się go znaleźć na początku kadencji, jest niewielka szansa, że uległo to zmianie. 

Administracja rządowa

Jednym z zadań ministrów jest kierowanie działami administracji rządowej. Przy realizacji tych obowiązków wspiera go organ pomocniczy, czyli ministerstwo.

Mówiąc o administracji rządowej, należy pamiętać o tym, że jest ona bardzo rozbudowana oraz zhierarchizowana. Przede wszystkim możemy rozróżnić szczebel centralny i lokalny (wojewódzki). Na tym pierwszym występują dwa rodzaje organów. Są to organy naczelne i centralne. Za naczelne organy administracji rządowej uznajemy Radę Ministrów oraz organy, które wchodzą w jej skład. Wyróżnia je to, że są powoływane przez Prezydenta – bezpośrednio lub po uprzednim wyborze przez Sejm.

Organy centralne są powoływane przez organy naczelne. Zazwyczaj są to organy jednoosobowe. Zakres ich działań obejmuje terytorium całego państwa.

Z kolei na szczeblu lokalnym możemy wyróżnić administrację zespoloną oraz administrację niezespoloną. Cechą rozpoznawalną administracji zespolonej jest to, że podlega ona w pełni wojewodzie. Administracja niezespolona podlega zaś organom naczelnym lub centralnym. Zatem możemy zauważyć, że cały podział opiera się na tym, komu podlega dany organ. Jeśli mamy wątpliwości, gdzie kogoś zaklasyfikować, wystarczy, że sprawdzimy tę informację i będziemy znać odpowiedź.

Administracja zespolona

Do organów administracji zespolonej zaliczamy:

  • Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej,
  • Komendanta Wojewódzkiego Policji,
  • Kuratora Oświaty,
  • Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego,
  • Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa,
  • Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego,
  • Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego,
  • Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska,
  • Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej,
  • Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych,
  • Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego,
  • Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii.

Administracja niezespolona

Do organów administracji niezespolonej zaliczamy:

  • szefów wojewódzkich sztabów wojskowych i wojskowych komendantów uzupełnień;
  • dyrektorów:
    • izb administracji skarbowej, naczelników urzędów skarbowych i naczelników urzędów celno-skarbowych;
    • okręgowych urzędów górniczych i dyrektora Specjalistycznego Urzędu Górniczego;
    • okręgowych urzędów probierczych;
    • regionalnych zarządów gospodarki wodnej;
    • okręgowych urzędów miar i naczelników obwodowych;
    • urzędów statystycznych;
    • urzędów morskich;
    • urzędów żeglugi śródlądowej;
  • granicznych i powiatowych lekarzy weterynarii;
  • komendantów oddziałów Straży Granicznej, komendantów placówek i dywizjonów Straży Granicznej;
  • okręgowych inspektorów rybołówstwa morskiego;
  • państwowych granicznych inspektorów sanitarnych;
  • regionalnych dyrektorów ochrony środowiska.

Wojewoda

Najważniejsze informacje na temat wojewody znajdują się w ustawie z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie. Przede wszystkim wojewoda jest przedstawicielem Rady Ministrów oraz najważniejszym organem administracji rządowej w województwie. Zostaje on natomiast powołany przez premiera na wniosek ministra właściwego do spraw administracji publicznej. W związku z tym, że wojewoda podlega Prezesowi Rady Ministrów w przypadku jej dymisji dochodzi także do rezygnacji wojewodów.

Tak jak ministrowie mają do pomocy ministerstwa, tak wojewodowie wypełniają swoje obowiązki przy pomocy administracji zespolonej oraz urzędu wojewódzkiego. Mogą również wydawać zarządzenia oraz akty prawa miejscowego w postaci rozporządzeń. Akty wydawane przez nich obowiązują na terenie całego województwa lub jego części.

Do zadań wojewody należy sprawowanie nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego oraz reprezentowanie Skarbu Państwa. Ponadto odpowiada on za realizację polityki Rady Ministrów na szczeblu lokalnym. W związku z tym musi dostosować cele polityki rządu do konkretnych warunków, a także kontrolować proces wykonywania zadań, które w tym celu zostały podjęte. Oprócz tego wojewodowie powinni również wykonywać zadania z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa. Ważną funkcją jest z pewnością reprezentowanie rządu w trakcie uroczystości państwowych czy podczas oficjalnych wizyt składanych przez przedstawicieli innych państw.

Służba cywilna

Zadaniem służby cywilnej jest zapewnienie sprawnego funkcjonowania administracji rządowej. Powinno być ono niezależnie od sytuacji politycznej i zmian rządów, a zatem bezstronne i rzetelne. Zwierzchnikiem służby cywilnej jest premier, któremu bezpośrednio podlega szef służby cywilnej. Z kolei osoby pracujące w służbie cywilnej możemy podzielić na 2 grupy. Pierwszą stanowią urzędnicy. Są to osoby zatrudnione na podstawie mianowania na stanowisko. Mianowania dokonuje natomiast szef służby cywilnej. Aby zostać mianowanym, trzeba jednak spełniać pewne warunki. Należy posiadać co najmniej dwuletni staż pracy, wykształcenie wyższe oraz znać minimum jeden język obcy. Poza tym trzeba mieć uregulowany stosunek do służby wojskowej. Ponadto warunkiem niezbędnym jest uzyskanie pozytywnego wyniku w postępowaniu kwalifikacyjnym przeprowadzanym przez Krajową Szkołę Administracji Publicznej. Grupa druga to pracownicy. Są to osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę.

Pracownicy służby cywilnej

Jakie warunki trzeba spełniać, by zostać pracownikiem służby cywilnej? Należy:

być obywatelem polskim,

korzystać z pełni praw publicznych,

nie zostać skazanym prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe,

posiadać kwalifikacje wymagane na dane stanowisko pracy,

cieszyć się nieposzlakowaną opinią.

Istnieje jednak możliwość odstępstwa od pierwszego wymogu. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej:

2. Osoba nieposiadająca obywatelstwa polskiego może zostać zatrudniona na

stanowisku pracy, na którym wykonywana praca nie polega na bezpośrednim lub

pośrednim udziale w wykonywaniu władzy publicznej i funkcji mających na celu

ochronę generalnych interesów państwa, jeżeli posiada znajomość języka polskiego potwierdzoną dokumentem określonym w przepisach wydanych na podstawie ust. 3.

3. Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje dokumentów potwierdzających znajomość języka polskiego, kierując się charakterem pracy wykonywanej przez członków korpusu służby cywilnej i potrzebą zapewnienia odpowiedniego poziomu wykonywania przez nich zadań.

Nabór do służby cywilnej jest otwarty i jawny. Baza ogłoszeń znajduje się natomiast pod adresem: https://nabory.kprm.gov.pl/.

chevron-down
Copy link