To surogatka jest matką dziecka, a nie kobieta, która dała jej komórkę

7 maja 2019
hello world!

Federalny Trybunał Sprawiedliwości, czyli najwyższa instancja sądownictwa w Republice Federalnej Niemiec, zajął się tematem surogacji. W niedawno wydanym wyroku BGH stwierdził, że, zgodnie z tamtejszymi regulacjami, Niemka, która skorzystała z usługi surogatki, nie może zostać uznana za matkę dziecka. Jedynym legalnym sposobem, który umożliwi jej zostanie rodzicem, będzie adopcja. 

Jedyną możliwością adopcja 

Cała sytuacja miała miejsce ok. 4 lata temu. Niemiecka para, najprawdopodobniej z powodu braku możliwości naturalnego spłodzenia potomstwa, zdecydowała się na opłacenie Ukrainki, która miała urodzić ich dziecko. W tym celu kobieta została zapłodniona metodą in vitro, przy czym komórka jajowa oraz plemnik pochodziły od niemieckiej pary. Początkowo wszystko szło zgodnie z planem. Dziecko przyszło na świat pod koniec 2015 roku w Kijowie. Ukraińscy urzędnicy wystawili akt urodzenia, w którym stwierdzili, że rodzicami dziecka jest niemiecka para. Problem pojawił się jednak, gdy para wróciła do Niemiec. Urząd stanu cywilnego w Nadrenii Północnej-Westfalii zakwestionował wcześniej wydany dokument, jednoznacznie uznając Ukrainkę jako matkę dziecka. Nie zgadzając się z takim stanem rzeczy, para postanowiła dochodzić swoich roszczeń przed sądem. Swoje racje rodzice motywowali tym, że „macierzyństwo zastępcze” jest legalne na Ukrainie. Co więcej, tamtejszy urząd uznał ich legalnie za rodziców.

Sprawa ostatecznie trafiła przed Trybunał Sprawiedliwości w Karlsruhe. Sąd ten stwierdził, że zgodnie z niemieckim prawem surogacja jest nielegalna. W konsekwencji oznacza to, że matką dziecka jest Ukrainka. Z uwagi na powyższe Niemka nie może zarejestrować w tamtejszym urzędzie dziecka jako swoje. BGH, uzasadniając swoje orzeczenie, podkreślił również, że niemiecki urząd cywilny nie jest w takim wypadku związany decyzjami zagranicznych urzędów. Z uwagi na to twierdzenia powodów nie mogą zostać uznane. Jednocześnie Trybunał wskazał niemieckiej parze, jak, w sposób legalny, mogą zostać rodzicami dziecka. Wedle niemieckich przepisów w takiej sytuacji możliwa jest jedynie adopcja.

Surogatka a prawo polskie  

Polskie prawo nie zawiera przepisów, które wprost zakazywałyby surogacji. Osoby chcące wynająć surogatkę powinny być jednak szczególnie ostrożne. Takie działania mogą zostać uznane za przestępstwo stypizowane w art. 189a kk. Zgodnie z §1 wspomnianej regulacji kto dopuszcza się handlu ludźmi, podlega karze pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 3. Co więcej, w przypadku handlu ludźmi karalne jest również przygotowanie. Zgodnie bowiem z §2 kto czyni przygotowania do popełnienia przestępstwa określonego w §1, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. 

Co więcej, powyższy proceder jest również wątpliwy na tle art. 77 ustawy o leczeniu bezpłodności.

W myśl tej regulacji kto, w celu uzyskania korzyści majątkowej lub osobistej, nabywa lub zbywa komórkę rozrodczą, pośredniczy w jej nabyciu lub zbyciu bądź bierze udział w zastosowaniu pozyskanej wbrew przepisom ustawy komórki rozrodczej, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. Jeżeli zaś sprawca uczynił sobie z popełnienia przestępstwa określonego w ust. 1 stałe źródło dochodu, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.

Bez względu na powyższe należy pamiętać, że w myśl art. 619 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego matką dziecka jest kobieta, która je urodziła. Zgodnie z powyższym decydującym aspektem na kanwie polskich regulacji jest więc urodzenie dziecka przez określoną kobietę, a nie więź genetyczna pomiędzy matką a dzieckiem.

Źródło:

Deutsche Welle

 

chevron-down
Copy link
Powered by Social Snap