Jak uniknąć kary za przestępstwo skarbowe? cz. I

Co może się zdarzyć, kiedy „zdarzy się” popełnić przestępstwo lub wykroczenie skarbowe? W niektórych sytuacjach wystarczy, że osoba zainteresowana skorzysta z instytucji czynnego żalu zawartej w Kodeksie Karnym Skarbowym. Istnieją jednak wyjątki od reguły.

Czym jest czynny żal?

KKS w art. 16 podkreśla, że nie podlega karze, w związku z popełnieniem przestępstwa lub wykroczenia skarbowego osoba, która zawiadomi o tym czynie organ powołany do ścigania, ujawniając istotne okoliczności, a w szczególności „wyda” osoby z nim współdziałające. Kolejny paragraf wskazuje, że ww. czynny żal stosuje się wyłącznie w sytuacji, kiedy w wyznaczonym terminie uiszczona zostanie w całości uszczuplona należność publicznoprawna, która pojawiła się wraz z popełnieniem czynu zabronionego.

W sytuacji, kiedy przestępstwo lub wykroczenie skarbowe nie polegało na pozbawieniu Skarbu Państwa części budżetu, a zaistnieje obowiązek przepadku przedmiotów, powinno nastąpić ich złożenie do odpowiednich organów. Gdy wystąpi niemożność przekazania ww. przedmiotów należy uiścić ich równowartość w pieniądzu. Zwolnienie z tego wymogu występuje w sytuacji, kiedy przedmiot, który znalazł się w centrum zainteresowania sprawy jest objęty zakazem wytwarzania, posiadania, obrotu, przechowywania, przewozu, przenoszenia lub przesyłania (np. broń, maszyna do podrabiania pieniędzy).

Przedmioty, które należy złożyć nie mogą ulec szybkiemu zniszczeniu lub zepsuciu, a ich przechowywanie nie powinno sprawiać trudności, oraz narażać Skarb Państwa na niewspółmierne koszty przechowywania. Samo przechowywanie nie może też wpłynąć na obniżenie wartości ww. przedmiotów. Gdy wystąpi choć jedna z ww. przesłanek organ postępowania przygotowawczego nakłada na sprawcę obowiązek zamienny. Jest nim uiszczenie równowartości pieniężnej. Sprawa nie dotyczy wyjątków wspomnianych w poprzednim akapicie.

Jak dokonać „aktu żalu”?

Zawiadomienie nie posiada specjalnych wymogów. Wystarczy złożyć wniosek na piśmie lub przekazać go ustnie do protokołu. Jego nieskuteczność może wynikać z dwóch wyjątków:

  1. organ ścigania w trakcie dokonania czynnego żalu ma już udokumentowaną wiadomość o popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia;
  2. organ ścigania rozpoczął czynności służbowe (np. przeszukanie), lub kontrolę zmierzającej do ujawnienia przestępstwa lub wykroczenia (wyjątkiem, kiedy czynność nie dostarczyła wyraźnych podstaw do wszczęcia postępowania).

Kto nie może skorzystać z art. 16 KKS?

§  6.  Przepisu § 1 nie stosuje się wobec sprawcy, który:

  1. kierował wykonaniem ujawnionego czynu zabronionego;
  2. wykorzystując uzależnienie innej osoby od siebie, polecił jej wykonanie ujawnionego czynu zabronionego;
  3. zorganizował grupę albo związek mający na celu popełnienie przestępstwa skarbowego albo taką grupą lub związkiem kierował, chyba że zawiadomienia, o którym mowa w § 1, dokonał ze wszystkimi członkami grupy lub związku;
  4. nakłaniał inną osobę do popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego w celu skierowania przeciwko niej postępowania o ten czyn zabroniony.

Jak nie czynny żal to co?

Kodeks Karny Skarbowy wspomina, że karze za przestępstwo lub wykroczenie nie podlega również osoba, która prawnie skuteczną korektę deklaracji podatkowej i w całości uiściła (niezwłocznie lub w wyznaczonym terminie) należność publicznoprawną. Kolejnym wyjątkiem jest pojawienie się błędów lub pomyłek w zeznaniu podatkowym sporządzanym na wniosek zainteresowanego przez Urząd Skarbowy. Nie jest istotne czy wina tego stanu rzeczy wynikła z działania organu czy płatnika.