Alfabet prawa: Z jak zachowek

Komu należy się zachowek? Kodeks cywilny przewiduję taką instytucję dla ochrony osób, które zostały pominięte w testamencie. Według niej zstępnym (tj. dzieciom, wnukom), małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy przysługuje część udziału, który by im przypadał. Jednakże od tej reguły istnieje kilka wyjątków.

Ile wynosi zachowek?

Zachowek odpowiada proporcjonalnie do wartości udziału spadkowego, który by przypadał w razie dziedziczenia ustawowego. Taki rodzaj dziedziczenia następuje w przypadku, gdy po zmarłym nie ma ważnego testamentu. Wtedy spadek po zmarłym w częściach ułamkowych przysługuje wymienionym w kodeksie cywilnym osobom. W przypadku zachowku – osoby powyżej wymienione mogę dochodzić odpowiedniej części tego, co dostałyby w ramach dziedziczenia ustawowego.

Przeważnie wysokość obejmuje połowę wartości tego udziału. Jednakże gdy osoba uprawniona jest trwale niezdolna do pracy, bądź też jest małoletnia, udział wynosi dwie trzecie wartości udziału spadkowego według dziedziczenia ustawowego.

Jeżeli uprawniony do zachowku nie otrzymał go w postaci darowizny, powołania do spadku bądź zapisu  – przysługuje mu wobec spadkobiercy roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do uzupełnienia lub pokrycia zachowku.