Zadatek czy zaliczka? Przeczytaj zanim zdecydujesz

Bardzo podobne instytucje, które jednak ogromnie różnią się od siebie. Poznanie tego faktu zazwyczaj następuje w momencie, kiedy jedna ze stron zamierza odstąpić od umowy.

Zadatek ma na celu zabezpieczyć wykonawcę umowy przed wycofaniem się klienta w trakcie współpracy. Zaliczka natomiast daje zastrzyk gotówki jeszcze przed rozpoczęciem wykonania zlecenia, za którą zleceniobiorca może nabyć np. niezbędne do realizacji umowy materiały. Zaliczkę i zadatek wlicza się na poczet całości wynagrodzenia, a więc od końcowej należności należy odliczyć wartość już wniesionej wpłaty. Wysokość zadatku i zaliczki nie może stanowić 100% wartości przedmiotu umowy. Standardowo przyjmowaną wartością jest 10%, ale oczywiście wysokość ta jest zależna od stron umowy.

Skoro pojęcia te mają ze sobą tyle wspólnego, to właściwie czym się różnią? Różnice pojawiają się, gdy do zawarcia umowy nie dojdzie.

Zaliczka nie zabezpieczy Twojej umowy

Instytucja zaliczki nie jest regulowana w Kodeksie Cywilnym, co sprawia że nie jest formą zabezpieczenia. Strona, która zdecydowała się odstąpić od umowy, jak i strona przeciwna zobowiązane są zwrócić wszystko, co od siebie otrzymały. Od osoby, która jest przyczyną rozwiązania umowy może być wymagane odszkodowanie wynikające z sytuacji niedojścia zobowiązania do skutku.

Zadatek – bezpieczniejsza forma

Jest to pewna kwota pieniężna lub rzecz, którą strona przekazuje drugiej przy zawieraniu umowy. Zadatek wynika z jej treści (jednoznacznie i precyzyjnie), jeżeli nie zostanie określony, mamy do czynienia z zaliczką. Zgodnie z KC „zadatek dany przy zawarciu umowy ma to znaczenie, że w razie niewykonania umowy przez jedną ze stron, druga strona może bez wyznaczania terminu dodatkowego od umowy odstąpić i otrzymany zadatek zachować, a jeżeli sama go dała, może żądać sumy dwukrotnie wyższej.”

W sytuacji, kiedy umowa dojdzie do skutku zadatek zostanie zaliczony na poczet świadczenia osoby, która go dała w celu realizacji umowy. Kiedy zaliczenie nie jest możliwe, wtedy zadatek ulega zwrotowi. Jeżeli nastąpi rozwiązanie umowy (bez winy żadnej ze stron) zadatek winien być zwrócony.

Zaliczka czy zadatek?

Jeżeli brak jest innych rozwiązań (zastrzeżeń) umownych zadatek jest swojego rodzaju odszkodowaniem za niezawarcie umowy (nie więcej niż 20% pełnej kwoty zobowiązania). Zaliczka jest zaliczana na poczet świadczeń przyszłych wynikających z treści umowy i nie będzie w jakikolwiek sposób zabezpieczać zobowiązania, a jedynie może stanowić pewną część ceny z niego wynikającej. Tak więc jeżeli zależy nam na zawarciu umowy należy zdecydować się na zadatek, kiedy jednak nie jesteśmy pewni czy chcemy zawszeć ww. umowę korzystniejsza będzie dla nas zaliczka.