Znak Domeny Publicznej – korzystanie z utworów bez licencji

Znak Domeny Publicznej (dostępne w polskiej wersji od września 2014 roku) jest prostym oświadczeniem, które informuje o braku ograniczeń praw autorskich w stosunku do konkretnego utworu. Jest to jedno z narzędzi należących do instytucji Creative Commons. Warto zauważyć, że ZDP nie jest licencją. Czy utwór z tej kategorii może zostać zatem oznaczany i używany przez każdego? Czym więc jest „Public Domain Mark” i kiedy możemy go użyć?

Utwory znajdujące się w Domenie Publicznej

Pojęcie Domeny Publicznej jest ściśle ograniczone i w jej skład wchodzą jedynie takie zasoby, które:

  • nie były w jakimkolwiek czasie przedmiotem prawa autorskiego, ponieważ zostały stworzone w czasach pozbawionych ww. instytucji;
  • utraciły ważność majątkowych praw autorskich, ponieważ minęło 70 lat od śmierci ich autora, ostatniego współautora, daty rozpowszechnienia lub daty ustalenia powstania utworu;
  • są dokumentami lub materiałami urzędowymi (z mocy prawa nie stanowią one przedmiotu praw autorskich);
  • nie powstały z ręki człowieka (np. szkielet dinozaura).

Ważne: By sprawdzić, czy dany utwór znajduje się w Domenie Publicznej, warto skorzystać ze specjalnych kalkulatorów, które pomogą odkryć, jak to wygląda w praktyce.

Znak Domeny Publicznej – jak używać?

Używanie Public Domain Mark jest bardzo proste. Wystarczy skopiować specjalny znak i umieścić go tuż obok tytułu i nazwy konkretnego autora utworu. Musi on być zidentyfikowany jako znajdujący się w Domenie Publicznej. W praktyce wygląda to tak:

Przykładowy Jan Kowalski prowadzi bloga o sztuce. Chciałby zrecenzować obraz twórczości Edvarda Muncha. Pobiera obraz z Internetu, a następnie wchodzi na specjalną stronę internetową i wypełnia potrzebne dane. Po określeniu imienia i nazwiska autora oraz podaniu nazwy dzieła generuje specjalny rodzaj grafiki, który umieści pod obrazem. Voilà!


Public Domain Mark

 

Ten utwór (Krzyk, autorstwa Edvard Munch) nie podlega znanym ograniczeniom prawa autorskiego.

 

 

 

Znak Domeny Publicznej – kiedy używać?

ZDP można używać w każdym przypadku, kiedy dany utwór nie posiada żadnych praw autorskich. W tym momencie ważne staje się odkrycie, czy konkretny utwór/dzieło jest wolny od praw autorskich na całym świecie (dzieła średniowieczne itp.), czy ma to miejsce tylko w niektórych krajach. Jeżeli dzieło nie jest chronione prawem w jednym kraju, ale w innym porządku prawnym po drugiej stronie globu jest inaczej, nie będzie możliwe użycie Znaku Domeny Publicznej.