Konstytucja biznesu pułapką dla młodych przedsiębiorców?

Większość początkujących, młodych przedsiębiorców z niecierpliwością czekało na końcówkę kwietnia bieżącego roku. Niewątpliwie spowodowane było to wejściem w życiem nowego prawa przedsiębiorców – Konstytucji biznesu. Miała ona na celu m.in. ułatwić podjęcie decyzji, jednocześnie dodając odwagi do wejścia na rynek młodego, kreatywnego odłamu naszego społeczeństwa.  Kusząc przy tym niemal zerowymi kosztami – przynajmniej na początku - prowadzenia biznesu, brakiem wymogu rejestracji działalności itp.

W szczególności wielce wyczekiwana przez młodych biznesmenów była tzw. ulga na start i mikrofirmę.

Nie trzeba było długo czekać, aż przysłowiowy ‘czar pryśnie”.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku wydał stanowisko, iż korzystający z tzw. ulg na start – nie będzie traktowany jak przedsiębiorca, lecz jako zleceniobiorca. W świetle takiej interpretacji oznacza to, że wszelkie koszty – składki będzie odprowadzała osoba, która potencjalnie będzie chciała  skorzystać z usług „przedsiębiorcy”.

Niewątpliwie, finalnie ‘dobra zmiana’ skończy się dla młodych, początkujących tym, że nie będzie chętnych, aby z nimi współpracować, ze względu na ryzyko nałożenia dodatkowych składek w przyszłości.

Ponadto, jak informuje Rzecznik prasowy centrali ZUS – oddziału w Warszawie - problematyczne może to być także dla samych przedsiębiorców. Wielu z nich korzysta z dotacji wypłacanych przez powiatowe urzędy pracy. Warunkiem korzystania z takich dotacji jest fakt, że korzystający nie będzie w tym czasie podejmował innej działalności zarobkowej.

W świetle niniejszej interpretacji, która traktuje przedsiębiorców korzystających z  ulgi na start - jako zleceniobiorców -  może spowodować obowiązek zwrotu takiej dotacji.

Interpretacja ZUS

W przedmiotowej sprawie, wnioskodawca jest agentem ubezpieczeniowym, zarejestrowanym w rejestrze agentów prowadzonym przez Komisję Nadzoru Finansowego, wykonującym, na podstawie zawartej umowy agencyjnej, czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego na rzecz. zakładu ubezpieczeń. Działalność ta jest wykonywana za pośrednictwem osób fizycznych, na podstawie umowy o świadczenie usług zawartej z wnioskodawcą.

Osoby te, przed wejściem w życie przepisów Ustawy (w związku z brakiem wskazanych powyżej wyłączeń) były osobami prowadzącymi działalność gospodarczą. Podlegały z tego tytułu obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym na podstawie art. 6 ust, 1 pkt S ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. W związku z tym samodzielnie odprowadzały składki na ubezpieczenie, z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.

Wnioskodawca nie był zobowiązany do naliczania i odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne na podstawie art. 6 ust 1 pkt 4 SystUbezpSpołU. Po dniu wejścia w życie Ustawy osoby takie będą mogły korzystać z czasowego (sześciomiesięcznego) zwolnienia z obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym, jak również z możliwości braku konieczności rejestrowania działalności do czasu, gdy przychody z wykonywania takiej działalności nie przekroczą miesięcznie kwoty równej połowie minimalnego wynagrodzenia.

Osoba korzystająca ze zwolnienia nie jest przedsiębiorcą?

Wnioskodawca zauważa dalej, odnosząc się do sytuacji kontrahentów w przypadku korzystania przez nich ze zwolnienia na podstawie art.18 ust.1 Ustawy, że zgodnie z przywołanym przepisem przedsiębiorca będący osobą fizyczną, który podejmuje działalność gospodarczą po raz pierwszy albo podejmuje ją ponownie po upływie co najmniej 60 miesięcy od dnia jej ostatniego zawieszenia lub zakończenia i nie wykonuje jej na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego przed dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej w bieżącym lub w poprzednim roku kalendarzowym wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarzącej, nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym przez okres 6 miesięcy od dnia podjęcia działalności gospodarczej. Z drugiej strony zgodnie z dodanym do art. 8 SystUbezpSpolU nowym ust. 6a) za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność nie uważa się osoby fizycznej, o której mowa w art. 18 ust. 1 Ustawy.

Skoro osoba korzystająca ze zwolnienia na podstawie art. 18 ust. 1 Ustawy nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów SystUbezpSpołU, to pojawia się wątpliwość, czy wnioskodawca zawierając umowę o świadczenie usług, nie będzie zobowiązany do naliczania i odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne. Z tego tytułu, na podstawie art. 6 ust, 1 pkt 4 SystUbezpSpotU pomimo tego, że, jego kontrahent prowadził działalność gospodarczą  i gdyby nie nowa regulacja i zwolnienie z obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym przez okres 6 miesięcy, pierwotnym tytułem do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego byłoby prowadzenie pozarolniczej działalności (art. 6 ust. 1 pkt S) SystUbozpSpolU).

Nierówne traktowanie przedsiębiorców

Nowelizacja wprowadza nieuzasadnione, nierówne traktowanie przedsiębiorców, którzy świadczą usługi na podstawie umowy o świadczenie usług w stosunku do np. osób, które prowadzą działalność produkcyjną lub handlową. Ta ostatnia kategoria osób byłaby bowiem uwolniona z podlegania ubezpieczeniom społecznym na podstawie na 18 ust. 1 Ustawy, a pierwsza takim ubezpieczeniom podlegała na podstawie przepisów SystUbezpSpołU. Takie różnicowanie wydaje się, w opinii wnioskodawcy, nieuzasadnione i sprzeczne z ideą zwolnienia z konieczności ponoszenia ciężarów ubezpieczenia społecznego dla przedsiębiorców rozpoczynających prowadzenie działalności gospodarczej, przyświecającą przepisom tzw. Konstytucji dla Biznesu.

Mając na uwadze treść wniosku oraz obowiązujące przepisy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku zważył co następuje:

Stanowisko przedsiębiorcy było nieprawidłowe

Stanowisko przedsiębiorcy przedstawione we wniosku o wydanie Interpretacji Indywidualnej należy uznać za :

  • nieprawidłowe co do ustalenia, że zawarcie umowy o świadczenie usług w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego z osobami wskazanymi w treści art.18 ust. ustawy Prawo przedsiębiorców nie powoduje obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne za te osoby,
  • nieprawidłowe co do ustalenia, że zawarcie umowy o świadczenie usług z  osobami, które wykonując działalność zarobkową we własnym Imieniu, do czasu osiągnięcia przychodu przekraczającego 50 % minimalnego wynagrodzenia za pracę, korzystają ze zwolnienia z obowiązku rejestracji działalności gospodarczej nie powoduje obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne za te osoby.

Zgodnie 2 art. 34 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców, przedsiębiorca może złożyć do właściwego organu lub właściwej państwowej jednostki organizacyjnej wniosek o wydanie wyjaśnienia, co do zakresu i sposobu stosowania przepisów, z których wynika obowiązek świadczenia przez przedsiębiorcę daniny publicznej lub składek na ubezpieczenie społeczne lub zdrowotne w jego indywidualnej sprawie (interpretacja indywidualna}.

Jednocześnie stosownie do art. 83d ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych, Zakład wydaje interpretacje indywidualne, wyłącznie w zakresie obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym, zasad obliczania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz podstawy wymiaru tych składek.

Kto podlega obowiązkowym ubezpieczeniom?

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 I 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są:

  • osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której -zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia oraz osobami z nimi współpracującymi (o ile nie są uczniami gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych, szkół ponadpodstawowych oraz studentami, do ukończenia 26 roku życia);
  • osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność gospodarczą oraz osobami z nimi współpracującymi;

Przepis art.18 ust.1 ustawy Prawo przedsiębiorców stanowi, że przedsiębiorca będący osobą fizyczną, który podejmuje działalność gospodarczą po raz pierwszy albo podejmuje ją ponownie po upływie co najmniej 60 miesięcy od dnia jej ostatniego zawieszenia lub ukończenia i nie wykonuje jej na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego przed dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej w bieżącym lub w poprzednim roku kalendarzowym wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarczej, nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym przez okres 6 miesięcy od dnia podjęcia działalności gospodarczej.

Zwolnienie ze składek a status przedsiębiorcy

Zgodnie z powyższym osoby fizyczne, z którymi wnioskodawca zamierza zawrzeć umowy o świadczenie usług, a które są zwolnione przez okres 6 miesięcy z obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym na podstawie art.18 ust.1 ustawy Prawo przedsiębiorców nie są uważane za osoby prowadzące działalność pozarolniczą co powoduje obowiązek opłacania składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu zawartych ww., umów, w myśl art.6 ust.1 pkt. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Zgodnie natomiast z art.5 ust.1 ustawy Prawo przedsiębiorców nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana przez osobę fizyczną, której przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym miesiącu 50 % minimalnego  wynagrodzenia, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za prace i która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej.

Podsumowanie

Biorąc pod uwagę brzmienie ww. przepisu – osoby fizyczne, z którymi wnioskodawca ma zawarte umowy o świadczenie usług, a które zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców są zwolnione z obowiązku rejestracji działalności gospodarczej z uwagi na wysokość osiąganych przychodów, nie są uważane za osoby prowadzące działalność gospodarczą. To powoduje obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu zawartych ww. umów, w myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

http://bip.zus.pl/