Przepisy o kosztach postępowania w sprawach wykroczeń bardziej jednoznaczne

Od 1 stycznia 2018 roku ma obowiązywać nowelizacja Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Została ona podpisana 19 grudnia 2017 roku przez prezydenta Andrzeja Dudę. Nowe przepisy precyzują m.in. jaki podmiot jest obowiązany do pokrycia kosztów postępowania w sprawach o wykroczenia.

Który podmiot jest obowiązany do zwrotu kosztów powstałych w toku czynności wyjaśniających przeprowadzanych przez straż gminną oraz straż miejską? Do tej pory brakowało jednoznacznej zasady w tej kwestii. Są to organy podległe samorządowi terytorialnemu, który ma odrębny budżet od Skarbu Państwa. Co do zasady zwrot kosztów należy się szerokiej grupie osób biorących udział w czynnościach wyjaśniających. do tych osób należą: świadkowie i osoby im towarzyszące, biegli, specjaliści, tłumacze czy też profesjonalni pełnomocnicy – adwokaci i radcowie prawni. Problem z jednoznaczną interpretacją przepisów powodował, że wielokrotnie osobom tym nie był przyznawany zwrot poniesionych przez nich kosztów.

Zwrot, z budżetu gminy czy ze Skarbu Państwa?

Zgodnie ze znowelizowanymi przepisami, jeśli czynności wyjaśniające prowadzone były przez straż miejską lub gminną, zwrot wydatków nastąpi tymczasowo z budżetu gminy. Natomiast jeśli czynności przeprowadzał organ państwowy zwrot ten tymczasowo pochodzić będzie z budżetu Skarbu Państwa. Organem państwowym jest np. policja, straż parku narodowego, straż ochrony kolei, straż graniczna bądź inna służba państwowa.

Decydujący wyrok

W wyroku sąd ostatecznie zadecyduje, który organ jest właściwy do zwrotu kosztów – wydatków i innych należności poniesionych przez świadka bądź inną osobę biorącą udział w czynnościach wyjaśniających. W przypadku wyroku skazującego koszty przypadać będą na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Z kolei w przypadku umorzenia lub uniewinnienia obwinionego koszty pokryją: Skarb Państwa lub samorząd.

Również w przypadku mediacji koszty postępowania poniosą odpowiednio Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego. W zależności od tego, który organ z wyżej wymienionych skierował sprawę do mediacji. Koszty związane z udziałem tłumacza w postępowania analogicznie poniesie Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego.  Decydujący będzie fakt, który organ prowadził czynności wyjaśniające.

Nowe przepisy wskazują, które organy są właściwymi do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie organu prowadzącego czynności wyjaśniające co do kosztów postępowania. W przypadku czynności przeprowadzanych przez straż miejską lub gminną decydujące będzie stanowisko prokuratora. Z kolei w przypadku czynności wyjaśniających przeprowadzanych przez prokuratora, decyzję podejmie prokurator względem niego nadrzędny.