Uprzednie porozumienia cenowe „Advance pricing arrangements”

Uprzednie porozumienia cenowe „Advance pricing arrangements” (porozumienia cenowe) stanowią narzędzie zabezpieczające podatnika przez ryzykiem związanym z szacowaniem dochodu podmiotów powiązanych. Na mocy przepisów o porozumieniach cenowych (art. 20a – 20r Ordynacji podatkowej) podmiot powiązany z innym podmiotem, może uzyskać zatwierdzenie (w postaci decyzji podatkowej) cen stosowanych przez niego w transakcjach z podmiotem powiązanym.

W zakresie stosowania tych cen, na zasadach wynikających z zatwierdzonego porozumienia cenowego, podmiot jest chroniony przed zakwestionowaniem wysokości cen przez organy podatkowe. Zgodnie bowiem z art. 11 ust 3a. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w przypadku wydania przez właściwy organ podatkowy decyzji o uznaniu prawidłowości wyboru i stosowania metody ustalania ceny transakcyjnej między podmiotami powiązanymi, w zakresie określonym w tej decyzji stosuje się metodę w niej wskazaną.

Wniosek o wydanie porozumienia cenowego

Zgodnie z art. 20a § 1 Ordynacji podatkowej organem właściwym w sprawie porozumień cenowego jest Szef Krajowej Administracji Skarbowej. Szef KAS, na wniosek podmiotu krajowego, uznaje porównywalność istotnych warunków ustalonych pomiędzy tym podmiotem krajowym a powiązanym z nim podmiotem lub podmiotami z warunkami, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, oraz potwierdza prawidłowość wyboru metody ustalania cen transakcyjnych w uznanych przez ten organ warunkach, w tym określa:

  • profil funkcjonalny podmiotów powiązanych, których dotyczą uznane warunki, obejmujący w szczególności pełnione funkcje, ponoszone ryzyka i zaangażowane aktywa;
  • algorytm kalkulacji ceny transakcyjnej;
  • inne reguły stosowania metody ustalania cen transakcyjnych.

We wniosku o wydanie porozumienia cenowego podatnik obowiązany jest do wskazania wybranej metody ustalania ceny transakcyjnej (o metodach pisałem w artykule „Metody szacowania cen transferowych”) i przedstawienia propozycji jej stosowania oraz warunków wraz z uzasadnieniem i dokumentami mającymi wpływ na przedstawione propozycje. We wniosku należy przedstawić m.in.

  • opisu sposobu stosowania proponowanej metody w odniesieniu do przedmiotu wniosku;
  • okoliczności mogących mieć wpływ na prawidłowe ustalenie ceny transakcyjnej (analiza aktywów, funkcji i ryzyk podmiotów powiązanych wnioskujących o wydanie decyzji w sprawie porozumienia, a także opisu przewidywanych kosztów związanych z transakcją);
  • dokumentów mających istotny wpływ na warunki porozumienia, w szczególności tekstów umów, porozumień i innych dokumentów wskazujących na zamiary podmiotów powiązanych;
  • propozycji okresu obowiązywania porozumienia wraz ze wskazaniem, czy wniosek dotyczy porozumienia rozpoczynającego się od dnia złożenia wniosku;
  • wykazu podmiotów powiązanych, biorących udział w ustalaniu warunków, wraz z ich pisemną zgodą na przedłożenie organowi właściwemu w sprawie porozumienia wszelkich dokumentów dotyczących przedmiotu decyzji w sprawie porozumienia i złożenia niezbędnych wyjaśnień;
  • opisu założeń krytycznych, na których oparta jest zdolność metody do dokładnego odzwierciedlenia cen transakcyjnych zgodnie z zasadą ceny rynkowej.

Rodzaje porozumień cenowych i termin ich obowiązywania

Porozumienia cenowe dzielą się na jedno-, dwu- i wielostronne. W przypadku porozumień jednostronnych że procedura toczy się między podatnikiem a organem podatkowym. Porozumienia dwu- i wielostronne zawierane są przez krajowy organ podatkowy z organem podatkowym zagranicznym, właściwym dla drugiej strony transakcji (podmiotu powiązanego z podatnikiem).

Termin obowiązywania decyzji w sprawie porozumienia nie może być dłuższy niż 5 lat. Decyzja w sprawie porozumień cenowych może być odnawiana na kolejne okresy, nie dłuższe niż 5 lat, na wniosek podmiotu krajowego.

Czas trwania postępowania

Zgodnie z art. 20j Ordynacji podatkowej postępowanie w sprawie porozumienia jednostronne powinno być zakończone bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu 6 miesięcy od dnia jego wszczęcia, z zastrzeżeniem. Postępowanie w sprawie porozumienia dwustronnego powinno być zakończone bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu roku od dnia jego wszczęcia. Postępowanie w sprawie porozumienia wielostronnego powinno być zakończone bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu 18 miesięcy od dnia jego wszczęcia.

Opłaty za porozumienie cenowe

Zgodnie z art. 20m Ordynacji podatkowej wniosek o wydanie porozumienia cenowego podlega opłacie wpłacanej na rachunek organu właściwego w sprawie porozumienia, w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku. Wysokość opłaty od wniosku w sprawie porozumienia wynosi 1 procent wartości transakcji będącej przedmiotem porozumienia, przy czym dla porozumienia:

1) jednostronnego:

  • dotyczącego podmiotów krajowych - wynosi nie mniej niż 5000 zł i nie więcej niż 50 000 zł
  • dotyczącego podmiotu zagranicznego - wynosi nie mniej niż 20 000 zł i nie więcej niż 100 000 zł;

2) dwustronnego lub wielostronnego - wynosi nie mniej niż 50 000 zł i nie więcej niż 200 000 zł.

Brak zainteresowania porozumieniami cenowymi

Dotychczasowa praktyka zastosowania porozumień cenowych, pokazuje że jest to „produkt” zarezerwowany raczej dla największych grup kapitałowych. Uzyskanie bowiem porozumienia cenowego jest procesem czasochłonnym i kosztownym, co skutkuje brakiem popularności w korzystaniu z tego rozwiązania w Polsce. O braku popularności tego produktu świadczą opublikowane na stronie internetowej Ministerstwa Finansów statystki (www.finanse.mf.gov.pl/cit/ceny-transferowe1/uprzednie-porozumienia-cenowe-apa/statystyki-apa), z których wynika że roczna ilość zawartych jednostronnych porozumień cenowych nie przekraczała 7, zaś w ostatnich 12 latach takich porozumień jednostronnych zawartych zostało jedynie 46.