Czy komornik będzie mógł sprzedać zajęty majątek na allegro?

5 marca 2019
/

Na stronach Rządowego Centrum Legislacji pojawił się projekt zmiany ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw. Przepisy nowelizowanych ustaw stosuje się m.in. do egzekwowania należności podatkowych oraz  grzywien i innych kar administracyjnych. Nowe regulacje, zdaniem ministerstwa, mają w założeniu uprościć procedury egzekucyjne w administracji oraz w znaczący sposób wpłynąć na ich efektywność.

Licytacje komornicze przez internet

Jeśli nowe przepisy wejdą w życie, komornik będzie mógł skorzystać z aukcji internetowej w celu spieniężenia majątku dłużnika. Aukcją internetową będą mogły zostać objęte tylko ruchomości dłużnika. Ministerstwo Finansów, które jest autorem projektu nowelizacji, twierdzi, że wprowadzenie takich zmian w znacznym stopniu usprawni egzekucję.

Nowe rozwiązania pomogą w pełni zrealizować jedną z głównych zasad postępowania egzekucyjnego - zasadę gospodarności. Jej istotą jest podejmowanie przez organ egzekucyjny działań, które pozwolą uzyskać najwyższą cenę ze sprzedaży ruchomości. Licytacja elektroniczna ma się odbywać wyłącznie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego wybranego przez organ egzekucyjny. Z licytacji w formie elektronicznej wyłączone zostaną przedmioty łatwo psujące się oraz te, których sprzedaż wymaga zezwolenia.

Co więcej, przepisy o licytacji przez internet nie będą dotyczyły również ruchomości, których posiadanie jest możliwe dopiero po spełnieniu warunku określonego w odrębnych przepisach. Takie rozwiązanie ma zapobiegać sytuacjom dotyczącym sprzedaży ruchomości dokonanych na rzecz osoby, która np. nie posiada zezwolenia.

Zgodnie z nowym trybem organ egzekucyjny będzie musiał zawiadomić zobowiązanego o zamiarze sprzedaży ruchomości za pośrednictwem licytacji elektronicznej. W zawiadomieniu znajdą się informacje o miejscu licytacji oraz jej przedmiocie. Wszelkie czynności związane ze sprzedażą ruchomości w trybie licytacji nastąpią nie wcześniej niż w terminie 3 dni od dnia doręczenia zawiadomienia. Rozwiązanie to ma na celu zabezpieczenie interesu zobowiązanego. Może on bowiem uniknąć licytacji, regulując dług przed jej rozpoczęciem. Według projektu licytacja elektroniczna będzie trwała nie krócej niż 7 dni od daty jej rozpoczęcia.

Organy egzekucji skorzystają z terminali płatniczych 

Kolejną propozycją przedstawioną w projekcie zmiany ustawy jest umożliwienie bezgotówkowej zapłaty należności pieniężnych dochodzonych w postępowaniu egzekucyjnym. Obecne przepisy pozwalają jedynie (w przypadku egzekucji pieniężnej) na uregulowanie długu tylko w formie gotówkowej. Zważywszy na upowszechniony obecnie bezgotówkowy obrót środkami pieniężnymi, dalsze funkcjonowanie przepisów w takim kształcie uniemożliwia dokonanie sprawnej i efektywnej egzekucji. Możliwość skorzystania z opcji płatności bezgotówkowej zapobiegnie bowiem stosowaniu przez organ, często kosztownych dla zobowiązanego, środków egzekucyjnych. 

Dobrowolna zapłata 

Autorzy projektu chcą również wprowadzić do ustawy nowe pojęcie dobrowolnej zapłaty zobowiązanego. Do tej pory przepisy regulowały tę materię tylko w sposób pośredni. Zgodnie z art. 64 § 8 nowelizowanej ustawy zapłata egzekwowanej należności po dokonaniu czynności egzekucyjnych nie zwalnia od obowiązku uiszczenia opłaty manipulacyjnej oraz opłat za czynności egzekucyjne i wydatków egzekucyjnych.

Powyższy przepis stał się przedmiotem krytyki ze strony Trybunału Konstytucyjnego. W wyroku z dnia 28 czerwca (SK 31/14) TK stwierdził, że art. 64 § 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie, w jakim nie przewiduje możliwości obniżenia opłaty, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 tej ustawy i opłaty manipulacyjnej w razie umorzenia postępowania z uwagi na dobrowolną zapłatę egzekwowanej należności po dokonaniu czynności egzekucyjnych jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji. 

Co więcej, w uzasadnieniu Trybunał wskazał, że normę prawną, zgodnie z którą dłużnik zostaje obciążony pełną wysokością opłaty w wypadku dobrowolnego zaspokojenia wierzyciela, należy uznać za sprzeczną z zasadniczym celem postępowania administracyjnego. Obecny kształt przepisu nie motywuje zatem dłużnika do dobrowolnego spełnienia świadczenia. Ponadto, zdaniem Trybunału, rzeczony przepis wykazuje wręcz cechy swoistej kary finansowej, nakładanej za zachowanie pożądane i zgodne z prawem. Nowe przepisy mają w pełni uwzględniać wyrok Trybunału. Ustalone zostaną bowiem nowe zasady premiujące pozytywne zachowanie zobowiązanego, polegające na dobrowolnej spłacie długu.

W powyższym artykule przedstawiono tylko część proponowanych zmian. Całość projektu wraz z uzasadnieniem można znaleźć na stronie Rządowego Centrum Legislacji.