Przekraczanie prędkości bez utraty prawa jazdy

Prawo jazdy nie zostanie zabrane kierowcy, który przekracza prędkość w celu ratowania życia ludzkiego. Prawo o ruchu drogowym ma zyskać dodatkowy przepis, który uwzględni stan wyższej konieczności.

9 stycznia 2018 roku Sejm rozpoczął pierwsze czytanie senackiego projektu zmian ustaw, dot.  prawa o ruchu drogowym i kierowaniu pojazdami. Wynika to z faktu dostosowania się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 października 2016 roku. W tamtym czasie TK orzekł, że przepis, który nie przewiduje sytuacji usprawiedliwiających kierowanie pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o 50km/h na terenie zabudowanym jest niezgodny z Konstytucją RP.

Nowy projekt ustawy

Sprawozdawcą projektu jest Marek Borkowski – senator RP. Nowy przepis w akcie prawnym ma stanowić, że jeżeli wystąpi sytuacja kiedy kierujący pojazdem przekroczy ww. prędkość w celu uniknięcia bezpośredniego niebezpieczeństwa grożącego życiu lub zdrowiu ludzkiemu, nie można było zrobić tego inaczej nie podlega on karze. Ważne jest również podkreślenie, że poświęcone dobro (w tym wypadku: bezpieczeństwo na drodze) posiada niższą wartość, niż dobro ratowane.

Co dzieje się w sytuacji, gdy prawo jazdy zostało jednak odebrane kierowcy? Starosta wydaje decyzję o zwrocie dokumentu w ciągu 14 dni od otrzymania stosowanej informacji.

Kolejny wyjątek w nowelizacji

Zdaniem Senatu RP, ważne jest również umieszczenie przepisu, który zezwala na zwolnienie z sankcji również innego zachowania. Chodzi tu o przewóz grupy osób większej, niż przewidywana liczba miejsc wpisana w dowodzie rejestracyjnym, lub wynikająca z przeznaczenia pojazdu. Sytuacja ta również zagrożona jest utratą prawa jazdy. W tym wypadku to kierowca powinien udowodnić, że działał również w ww. stanie wyższej konieczności.

TK o nowelizacji

Trybunał Konstytucyjny zaznaczył, że „powołanie się na stan wyższej konieczności uzasadniający odstąpienie od zatrzymania prawa jazdy osobie, która nadmiernie przekroczyła prędkość, powinno być zastrzeżone przez ustawodawcę tylko dla takiej sytuacji, gdy owo przekroczenie prędkości usprawiedliwione jest potrzebą ratowania życia i zdrowia. Niebezpieczeństwo grożące życiu i zdrowiu osoby kierującej pojazdem, osoby przewożonej lub jakiejkolwiek innej osoby musi mieć przy tym charakter bezpośredni i aktualny, a zatem musi realnie istnieć w czasie jazdy z nadmierną prędkością.”

Przykładem wg sędziego sprawozdawcy jest przewóz do szpitala osoby chorej, która znajduje się w stanie bezpośredniego zagrożenia życia, lub przyjazd lekarza w miejsce gdzie znajduje się taka osoba. Kolejnym wymienionym przykładem jest rozpoczęcie akcji porodowej u kobiety i jej natychmiastowy przewóz.