Rzecznik pomoże podatnikom

Rzecznik praw podatnika ma być nowym urzędem pomagającym obywatelom w sprawach ich dotyczących. Rząd przyjął właśnie projekt ustawy o rzeczniku praw podatnika. Jego głównym zadaniem ma być pilnowanie przestrzegania prawa i wspieranie obywateli w sporach z fiskusem. Eksperci obawiają się jednak, że umieszczenie go w strukturach podatkowych sprawi, że stanie się on kolejnym urzędnikiem w ministerstwie.

Zgodnie z projektem rzecznika praw podatnika powoływać będzie rada ministrów. Jego kadencja ma trwać 6 lat. O jego powołanie wnioskować miałby minister finansów. Urząd rzecznika praw podatnika ma być niezależny, co gwarantować mają:

  • wymagania dotyczące kompetencji osoby piastującej urząd,
  • zasada jednokadencyjności
  • zamknięty i restrykcyjny katalog przyczyn odwołania rzecznika,
  • zakaz przynależności do partii politycznej, związku zawodowego, prowadzenia działalności gospodarczej oraz działalności publicznej, której nie można pogodzić ze sprawowanym urzędem.

Pierwszy rzecznik miałby objąć urząd już 1 stycznia 2020 roku.

Ochrona wszystkich podatników, ale przede wszystkim tych najsłabszych

Rzecznik praw podatnika ma pomagać wszystkim podatnikom, nawet tym największym. Jednakże jego priorytetowym zadaniem będzie ochrona najmniejszych podatników, czyli osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. Do jego zadań ma należeć przede wszystkim:

  • opiniowanie projektów aktów normatywnych z zakresu prawa podatkowego,
  • promowanie mediacji między podatnikami a organami podatkowymi,
  • współdziałanie ze stowarzyszeniami, samorządami zawodowymi, ruchami obywatelskimi, innymi dobrowolnymi zrzeszeniami i fundacjami, organizacjami reprezentującymi podatników oraz z zagranicznymi i międzynarodowymi organami i organizacjami działającymi na rzecz ochrony praw podatnika, zajmującymi się monitoringiem jakości prawa podatkowego i kierunkami jego reform,
  • prowadzenie działalności edukacyjnej i informacyjnej w zakresie prawa podatkowego,
  • analiza orzecznictwa sądów administracyjnych w sprawach podatkowych oraz orzecznictwa innych sądów i trybunałów w zakresie, w jakim wpływają na rozstrzyganie spraw podatkowych,
  • analiza interpretacji ogólnych wydawanych przez ministra finansów.

Rzecznik praw pacjenta kolejnym urzędnikiem?

Rzecznik będzie mógł działać z urzędu lub na wniosek. W wykonywaniu obowiązków ma mu pomagać Biuro Rzecznika Praw Podatnika. Ponadto na terenie całego kraju (po jednym w województwie) działałyby tzw. zespoły eksperckie. Składałyby się z zastępcy rzecznika oraz dwóch przedstawicieli terenowych.

– Pozytywnie oceniamy propozycję utworzenia instytucji rzecznika praw podatnika. Ale niepokoi nas umiejscowienie go w strukturach organów podatkowych. Rzecznik powoływany będzie przez premiera na wniosek ministra finansów. Uważamy, że rzecznik powinien mieć zagwarantowaną niezależność od władzy wykonawczej – powiedział Przemysław Pruszyński, doradca podatkowy, sekretarz Rady Podatkowej Konfederacji Lewiatan w rozmowie z prawo.pl. Dodaje, że to dobrze, że Ministerstwo Finansów zdecydowało się powołać instytucję kompetentną do interweniowania w sprawach podatkowych na korzyść podatników.  – Lepiej mieć rzecznika w takim kształcie, niż go w ogóle nie mieć. Dlatego dajmy mu szansę – podkreśla Pruszyński. Zdaniem Pruszyńskiego nawet jeśli w działaniu rzecznika pojawią się jakieś błędy i problemy, to będzie to lepsze niż pozostawienie podatników bez żadnej pomocy.