Stypendia – z czym to się je?

Niniejszy artykuł jest pierwszym z artykułów dotyczących tematu, który wiąże się z bardzo dużym zainteresowaniem odbiorców. Mowa o stypendiach, których wypłatę regulują liczne przepisy prawne.

Co to jest stypendium, jakie stypendia można uzyskać w polskim systemie prawnym, jaka jest definicja stypendium w polskim prawie i czy podlegają one opodatkowaniu oraz czy pobiera się od nich inne należności publicznoprawne, np. składkę ZUS? Na te pytania postaramy się odpowiedzieć. Wyjaśnimy również kwestię – czy odbiorca stypendium musi samodzielnie martwić się o zapłatę tych należności i jakie są konsekwencje braku tej zapłaty. Mówiąc wprost, chcemy przedstawić całe spectrum zagadnień związanych ze stypendiami. Tymi, które wypłacane są przez uczelnie i inne państwowe jednostki organizacyjne, ale także wypłacanymi przez podmioty nie będące tymi jednostkami.

Pojęcie stypendium

Liczne przepisy regulują wypłatę stypendiów. Samo stypendium niejedno ma imię – można bowiem mówić o stypendiach: socjalnych, naukowych, sportowych itp.  W polskim systemie prawnym na dobrą sprawę brak jest definicji stypendium. W praktyce nie spotykamy się z legalną definicją stypendium. Można stwierdzić, iż stypendium jest to jednostronne świadczenie, z reguły pieniężne, wypłacane przez osobę fizyczną, prawną lub jednostki nieposiadające osobowości prawnej. Świadczenie to wypłacane jest na rzecz osoby fizycznej w związku z jej statusem majątkowym i jednoczesnym zdobywaniem wykształcenia, za jej osiągnięcia w określonej dziedzinie nauki, sztuki, czy sportu, albo w celu prowadzenia badań naukowych, czy też umożliwienia wzięcia udziału w programach edukacyjnych, sportowych lub innych mających na celu rozwój jednostki.

Podatek od stypendium – czy to możliwe?

Z punktu widzenia prawnego, po stronie uzyskującego brak jest obowiązku ekwiwalentnego świadczenia usług na rzecz udzielającego. Stypendium co do zasady nie powinno być przedmiotem wzajemnego świadczenia usług. Wyjątek mogą stanowić ściśle określone sytuacje np. umowy o pracę zawierane z instytucją naukową czy granty naukowe.

W tym miejscu chcemy także zaznaczyć, iż niektóre stypendia podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a także od niektórych stypendiów ZUS chce pobierać składki ubezpieczeniowe.

Odpowiedzi na wszystkie pytania pojawią w następnych częściach. Warto zatem śledzić kolejne artykuły…