Jak założyć stowarzyszenie?

Jak założyć stowarzyszenie

Stowarzyszenie jest dobrowolnym, samorządnym, trwałym zrzeszeniem o celach niezarobkowych. Samodzielnie określa ono swoje cele, programy działania i struktury organizacyjne oraz uchwala akty wewnętrzne dotyczące jego działalności. Jak założyć stowarzyszenie?

Aby założyć stowarzyszenie, należy najpierw zwołać zebranie założycielskie. Tutaj powinien zostać uchwalony statut oraz powinien zostać wybrany komitet założycielski albo władze stowarzyszenia. Następnie komitet założycielski albo władze stowarzyszenia powinny zgłosić stowarzyszenie do rejestru stowarzyszeń. Sąd rejestrowy powinien natomiast wpisać stowarzyszenie do Krajowego Rejestru Sądowego.

Zebranie założycielskie

Zwołanie zebrania założycielskiego stanowi pierwszą czynność prowadzącą do założenia stowarzyszenia. W zebraniu powinno uczestniczyć co najmniej siedem osób – są to członkowie założyciele. Prawo tworzenia stowarzyszeń przysługuje obywatelom polskim mającym pełną zdolność do czynności prawnych i niepozbawionym praw publicznych. Cudzoziemcy, mający miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mogą zrzeszać się w stowarzyszeniach, zgodnie z przepisami obowiązującymi obywateli polskich.

Statut stowarzyszenia

Podczas zebrania założycielskiego należy uchwalić statut. Dla przyjęcia statutu wystarczy, gdy w głosowaniu opowie się za nim zwykła większość głosów.

Statut stowarzyszenia powinien określać w szczególności:

  • nazwę stowarzyszenia,
  • teren działania i siedzibę stowarzyszenia,
  • cele i sposoby ich realizacji,
  • sposób nabywania i utraty członkostwa, przyczyny utraty członkostwa oraz prawa i obowiązki członków,
  • władze stowarzyszenia, tryb dokonywania ich wyboru, uzupełniania składu oraz ich kompetencje,
  • możliwość otrzymywania przez członków zarządu wynagrodzenia za czynności wykonywane w związku z pełnioną funkcją,
  • sposób reprezentowania stowarzyszenia, w szczególności sposób zaciągania zobowiązań majątkowych, a także warunki ważności uchwał władz stowarzyszenia,
  • sposób uzyskiwania środków finansowych oraz ustanawiania składek członkowskich,
  • zasady dokonywania zmian statutu oraz sposób rozwiązania się stowarzyszenia.

Komitet założycielski albo władze stowarzyszenia

Podczas zebrania założycieli powinien zostać powołany albo komitet założycielski, albo władze stowarzyszenia. Różnica w funkcjonowaniu komitetu założycielskiego i władz stowarzyszenia sprowadza się przede wszystkim do tego, że komitet założycielski nie jest organem stowarzyszenia, a jego prawo do reprezentowania stowarzyszenia wygasa wraz z dokonaniem rejestracji stowarzyszenia w KRS. Natomiast władze stowarzyszenia po rejestracji stowarzyszenia będą w dalszym ciągu funkcjonować.

W ustawie prawo o stowarzyszeniach zostały przewidziane trzy obligatoryjne organy stowarzyszenia: walne zebranie członków, zarząd i organ kontroli wewnętrznej. Najwyższą władzą stowarzyszenia jest walne zebranie członków. W sprawach, w których statut nie określa właściwości władz stowarzyszenia, podejmowanie uchwał należy do walnego zebrania członków. Statut może przewidywać zamiast walnego zebrania członków zebranie delegatów lub zastąpienie walnego zebrania członków zebraniem delegatów, jeżeli liczba członków przekroczy określoną w statucie wielkość. Stowarzyszenie jest obowiązane posiadać również zarząd i organ kontroli wewnętrznej. W ustawie nie wskazano kompetencji zarządu. Przyjmuje się jednak, że zarząd prowadzi sprawy stowarzyszenia i reprezentuje je na zewnątrz.

Jak założyć stowarzyszenie – wpis do KRS

Zarząd składa wniosek o wpis stowarzyszenia do Krajowego Rejestru Sądowego wraz ze statutem, listą założycieli (zawierającą imiona i nazwiska, datę i miejsce urodzenia, miejsce zamieszkania oraz własnoręczne podpisy założycieli), protokołem z wyboru władz stowarzyszenia oraz adresem siedziby stowarzyszenia. Wniosek podpisują wszyscy członkowie zarządu.

Sąd rejestrowy wydaje postanowienie o wpisie stowarzyszenia do Krajowego Rejestru Sądowego po stwierdzeniu, że jego statut jest zgodny z przepisami prawa i założyciele spełniają wymagania określone ustawą. O wpisie stowarzyszenia do Krajowego Rejestru Sądowego sąd zawiadamia właściwy organ nadzorujący, przesyłając mu jednocześnie odpis postanowienia o wpisie, statut stowarzyszenia, listę założycieli i podjęte uchwały.

Stowarzyszenie uzyskuje natomiast osobowość prawną i może rozpocząć działalność po wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego.