Naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa

24 lutego 2020
hello world!

Odpowiedzialność karna za naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa jest uregulowana w art. 23 ust. 1 do 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz art. 266 § 1 Kodeksu karnego. We wszystkich wypadkach przestępstwo zagrożone jest karą grzywny, karą ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Tajemnica przedsiębiorstwa

Zgodnie z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (dalej jako „uznk”) wykorzystanie lub ujawnienie informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa stanowi czyn nieuczciwej konkurencji, w szczególności gdy następuje bez zgody uprawnionego do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi i narusza obowiązek ograniczenia ich wykorzystywania lub ujawniania wynikający z ustawy, czynności prawnej lub z innego aktu albo gdy zostało dokonane przez osobę, która pozyskała te informacje, dokonując czynu nieuczciwej konkurencji.

Tym samym obok ochrony cywilnoprawnej ustawodawca wprowadził dla tajemnicy przedsiębiorstwa zdefiniowanej w tym przepisie także ochronę karnoprawną. W ten sposób wzmocniono pozycję przedsiębiorcy wobec działań, które przynoszą skutek w postaci poważnej szkody. Odpowiedzialność ta dotyczyć może konkretnej osoby, wskazanej w art. 11 uznk, która bądź ujawniła tajemnicę przedsiębiorstwa, bądź wykorzystała ją we własnej działalności. Legalna definicja tajemnicy przedsiębiorstwa zawarta w art. 11 ust. 4 uznk stanowi, że aby dana informacja podlegała ochronie na podstawie tego przepisu, musi spełniać następujące warunki:

  1. poufności,
  2. braku ujawnienia,
  3. zabezpieczenia informacji.

Ujawnienie tajemnicy przedsiębiorstwa

Zgodnie z art. 23 ust. 1 uznk, kto wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi w stosunku do przedsiębiorcy, ujawnia innej osobie lub wykorzystuje we własnej działalności gospodarczej informację stanowiącą tajemnicę przedsiębiorstwa, jeżeli wyrządza to poważną szkodę przedsiębiorcy, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Natomiast art. 23 ust. 2 uznk stanowi, że tej samej karze podlega, kto, uzyskawszy bezprawnie informację stanowiącą tajemnicę przedsiębiorstwa, ujawnia ją innej osobie lub wykorzystuje we własnej działalności gospodarczej. 

Przeczytaj również:
Jak założyć jednoosobową działalność gospodarczą?

Naruszenie tajemnicy wbrew przyjętemu zobowiązaniu

W art. 23 uznk określono zatem dwa przestępstwa: dokonane przez osobę, która wobec uprawnionego przedsiębiorcy była bezpośrednio zobowiązana do zachowania określonej informacji w tajemnicy (ust. 1), oraz dokonane przez osobę, która bezprawnie weszła w posiadanie takiej informacji (ust. 2). Odpowiadający temu występkowi delikt ujęto szerzej w art. 11 ust. 1 uznk, który ustala zakres odpowiedzialności cywilnoprawnej (obejmuje ona bowiem nie tylko ujawnienie lub wykorzystanie, lecz również przekazanie i nabycie od osoby nieuprawnionej cudzych informacji poufnych).

Nie każde przy tym ujawnienie lub wykorzystanie takich informacji będzie wywoływało odpowiedzialność karną, a tylko takie, którego skutkiem będzie wyrządzenie poważnej szkody przedsiębiorcy. Nie zawsze więc czyn nieuczciwej konkurencji unormowany w art. 11 uznk będzie penalizowany. Sprawcą omawianego występku może więc być jedynie ściśle określona w art. 23 ust. 1 uznk osoba. Osoba ta musi być związana obowiązkiem zachowania tajemnicy już w momencie otrzymywania określonych informacji oraz w chwili ich bezprawnego ujawnienia. Co więcej, odpowiedzialność na podstawie omawianego przepisu powstaje wtedy, gdy sprawca działał bezprawnie. 

Ujawnienie tajemnicy uzyskanej bezprawnie

Artykuł 23 ust. 2 uznk przewiduje odpowiedzialność osób, których nie łączy z uprawnionym przedsiębiorcą żaden stosunek prawny, a które uzyskały bezprawnie informację stanowiącą tajemnicę przedsiębiorstwa. Zgodnie z poglądami wyrażonymi w doktrynie warunkiem karalności czynu jest przede wszystkim niezgodny z prawem lub dobrymi obyczajami sposób powzięcia tajemnicy. Pojęcie niezgodności z prawem obejmuje zarówno niezgodność z postanowieniami prawa karnego, jak i cywilnego (zob. A. Kraus, F. Zoll, Polska..., s. 300).

Warto podkreślić, że art. 23 ust. 2 nie zawiera znamienia poważnej szkody. Okoliczność dotycząca wagi szkody nie jest więc istotna dla postawienia sprawcy zarzutu. Jednak w świetle art. 11 ust. 1 uznk czyn nieuczciwej konkurencji zostaje popełniony, jeżeli zagroził on lub naruszył interes przedsiębiorcy. W konsekwencji brak naruszenia lub zagrożenia takiego interesu oznacza, że nie doszło do popełnienia przestępstwa unormowanego w art. 23 ust. 2 uznk.

Naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa uzyskanej w postępowaniu sądowym

Zgodnie z art. 23 ust. 3 uznk karze określonej w ust. 1 podlega także ten, kto ujawnia lub wykorzystuje informację stanowiącą tajemnicę przedsiębiorstwa, z którą zapoznał się, biorąc udział w rozprawie lub w innych czynnościach postępowania sądowego dotyczącego roszczeń z tytułu czynu nieuczciwej konkurencji polegającego na naruszeniu tajemnicy przedsiębiorstwa albo przez dostęp do akt takiego postępowania, jeżeli w postępowaniu tym wyłączono jawność rozprawy. Celem tego przepisu jest zatem zabezpieczenie tajemnic przedsiębiorstwa, których ujawnienie zachodzi w toku postępowania sądowego.

chevron-down
Copy link