Okoliczności uzasadniające zmiany w wysokości obowiązku alimentacyjnego

27 grudnia 2019
hello world!

Materialnoprawną podstawę do zmiany orzeczenia alimentacyjnego stanowi art. 138 kro. Zgodnie z nim: „W razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego.”

Jak zatem należy rozumieć samą "zmianę stosunków"? Warto zapoznać się z wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 28 czerwca 2019 roku. Sąd wskazał wówczas, że mowa o zmianie okoliczności istotnych z punktu widzenia ustawowych przesłanek obowiązku alimentacyjnego i zakresu świadczeń alimentacyjnych. Zatem nie każda zmiana w życiu obowiązanego czy uprawnionego do alimentów będzie podstawą do zmiany orzeczenia alimentacyjnego. Zmiany te muszą mieć bowiem charakter trwały i zasadniczy. Ponadto powinny wyczerpywać przesłanki, które w istotny sposób wpływają na istnienie czy zakres obowiązku alimentacyjnego.

Należy wskazać, że zakres świadczeń alimentacyjnych wyznaczają usprawiedliwione potrzeby uprawnionego oraz zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego. Nie oznacza to, iż każda zmiana w zarobkach zobowiązanego będzie uzasadniała zmianę zakresu alimentacji. Tym samym należy uznać, że tylko zmiana wysokości zarobków na skutek istotnej zmiany możliwości zarobkowych może być podstawą do zmiany wysokości świadczenia alimentacyjnego.

Obniżenie alimentów – kiedy jest możliwe?

W stanie faktycznym analizowanym przez Sąd podkreślono, że nie można uznać za zasadne, jakoby nastąpiła jakakolwiek zmiana w uzasadnionych potrzebach małoletniego. Mowa o sytuacji, gdy małoletni zakończył etap przedszkolny. Wobec tego nie trzeba by już uiszczać czesnego. Sąd stwierdził, że brak tu w szczególności przymiotu istotności zmiany. Oczywistym jest, iż każde dziecko z biegiem lat potrzebuje większych nakładów pieniężnych. W związku z rozpoczęciem nauki w szkole małoletni pójdzie zapewne na zajęcia dodatkowe. Te z pewnością wyrównają koszty czesnego. Koniecznym będzie również zakupienie wyprawki, materiałów szkolnych i edukacyjnych.

Ustalenie wystąpienia "zmiany stosunków" oraz jej wpływu na wysokość świadczeń alimentacyjnych należnych uprawnionemu wymaga porównania stanu istniejącego w chwili orzekania o alimentach lub zawierania umowy dotyczącej alimentów ze stanem istniejącym w czasie rozpoznawania powództwa wytoczonego na podstawie art. 138 kro.

Sąd podzielił pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 27 lutego 1981 r., III CRN 21/81 (OSNCP 1981, Nr 11, poz. 217). Wskazano, że "jedynie zmiana stosunków zaistniała po zamknięciu rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku zasądzającego alimenty może uzasadniać żądanie zmniejszenia lub ograniczenia czasu trwania świadczeń alimentacyjnych (...) Tylko takie rozwiązanie może być uznane za nienaruszające wyrażonej w art. 365 § 1 kpc zasady, iż orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe".

 

Wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 28 czerwca 2019 r.VI RCa 72/19

chevron-down
Copy link