Powtórka przed egzaminem – ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów

14 września 2020
hello world!

Ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów jest kolejnym aktem prawnym omawianym w ramach naszego powtórkowego cyklu. Poniżej krótkie zestawienie przepisów, które zdecydowanie należy powtórzyć przed egzaminem wstępnym.

Ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów – ustanowienie zastawu

Do ustanowienia zastawu rejestrowego niezbędne są:

  • umowa o ustanowienie zastawu rejestrowego (umowa zastawnicza) zawarta między osobą uprawnioną do rozporządzania przedmiotem zastawu (zastawcą) a wierzycielem (zastawnikiem),
  • wpis do rejestru zastawów.

Umowa zastawnicza powinna być zawarta na piśmie, pod rygorem jej nieważności.

Rzeczy obciążone zastawem rejestrowym, a także papiery wartościowe lub inne dokumenty dotyczące praw obciążonych takim zastawem, mogą być pozostawione w posiadaniu zastawcy lub osoby trzeciej wskazanej w umowie o ustanowienie zastawu rejestrowego, jeżeli wyraziła ona na to zgodę.

Zastaw rejestrowy zabezpiecza:

  • odsetki,
  • roszczenia uboczne wskazane przez strony w umowie zastawniczej,
  • koszty zaspokojenia zastawnika mieszczące się w sumie wymienionej we wpisie zastawu (najwyższej sumie zabezpieczenia).

Przedmiotem zastawu mogą być rzeczy ruchome i zbywalne prawa majątkowe, w szczególności:

  • rzeczy oznaczone co do tożsamości i co do gatunku,
  • zbiór rzeczy ruchomych lub praw, stanowiący całość gospodarczą, choćby jego skład był zmienny,
  • wierzytelności,
  • prawa na dobrach niematerialnych,
  • prawa z papierów wartościowych,
  • jak również prawa z niebędących papierami wartościowymi instrumentów finansowych w rozumieniu ustawy z dnia 29lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi.

Przedmiotem zastawu rejestrowego nie mogą być natomiast:

  • prawa mogące być przedmiotem hipoteki,
  • wierzytelności, na których ustanowiono hipotekę,
  • statki morskie i statki w budowie mogące być przedmiotem hipoteki morskiej.

Zastawem rejestrowym można zabezpieczyć wierzytelność pieniężną wyrażoną w pieniądzu polskim lub walucie obcej.

Jeżeli rzecz ruchoma obciążona zastawem rejestrowym stała się częścią składową nieruchomości, zastaw rejestrowy wygasa. Jeżeli rzecz ruchoma wchodząca w skład zbioru rzeczy ruchomych, obciążona zastawem rejestrowym, stała się częścią składową nieruchomości, zastaw rejestrowy wygasa w stosunku do tej rzeczy. W tym przypadku zastawnik może żądać od właściciela nieruchomości ustanowienia hipoteki na niej do wysokości wartości rzeczy przyłączonej.

Ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów – prawa i obowiązki zastawcy i zastawnika

Jeżeli umowa zastawnicza nie stanowi inaczej, zastawca:

  • może korzystać z przedmiotu zastawu rejestrowego zgodnie z jego społeczno--gospodarczym przeznaczeniem;
  • powinien dbać o zachowanie przedmiotu zastawu rejestrowego w stanie nie gorszym niż wynikający z prawidłowego używania;
  • w wyznaczonym przez zastawnika stosownym terminie obowiązany jest umożliwić zastawnikowi zbadanie stanu przedmiotu zastawu rejestrowego.

Zbycie przedmiotu zastawu rejestrowego powoduje wygaśnięcie tego zastawu, jeżeli:

  • nabywca nie wiedział i przy zachowaniu należytej staranności nie mógł wiedzieć o istnieniu zastawu rejestrowego w chwili wydania mu rzeczy lub przejścia na niego prawa obciążonego zastawem rejestrowym albo
  • rzecz obciążoną zastawem rejestrowym zalicza się do rzeczy zbywanych zwykle w zakresie działalności gospodarczej zastawcy i rzecz ta została wydana nabywcy, chyba że nabywca nabył rzecz w celu pokrzywdzenia zastawnika.

W umowie zastawniczej dopuszczalne jest zastrzeżenie, przez które zastawca zobowiązuje się względem zastawnika, że przed wygaśnięciem zastawu rejestrowego nie dokona zbycia lub obciążenia przedmiotu zastawu.

Jeżeli ten sam przedmiot jest obciążony więcej niż jednym zastawem rejestrowym, o pierwszeństwie rozstrzyga dzień złożenia wniosku o wpis do rejestru zastawów (dzień wpływu wniosku do sądu prowadzącego rejestr). Wnioski, które wpłynęły tego samego dnia, uważa się za złożone równocześnie.

Ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów – przeniesienie i wygaśnięcie zastawu rejestrowego

Przeniesienia zastawu rejestrowego można dokonać tylko wraz z przeniesieniem wierzytelności zabezpieczonej tym zastawem. Przeniesienie zastawu rejestrowego jest skuteczne od daty wpisu nabywcy do rejestru zastawów.

Wygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej zastawem rejestrowym powoduje wygaśnięcie zastawu, chyba że umowa zastawnicza stanowi inaczej i określa co najmniej:

  • stosunek prawny, z którego wynika lub może wynikać nowa wierzytelność;
  • termin, w którym powinien powstać nowy stosunek prawny, nie dłuższy jednak niż 6 miesięcy od dnia wygaśnięcia wierzytelności zabezpieczonej zastawem;
  • najwyższą sumę zabezpieczenia dla nowej wierzytelności, przy czym suma ta nie może być wyższa od ujawnionej w rejestrze.

Jeżeli w powyższym terminie nie powstanie stosunek prawny, z którego wynika nowa wierzytelność zabezpieczona zastawem rejestrowym, zastaw rejestrowy wygasa z upływem tego terminu. Zastawnik ma wtedy obowiązek niezwłocznego dokonania czynności niezbędnych do złożenia wniosku o wykreślenie zastawu z rejestru zastawów.

Zastaw rejestrowy wygasa i podlega wykreśleniu z rejestru zastawów po upływie 20 lat od chwili wpisu, chyba że strony postanowią o utrzymaniu zastawu na czas dalszy, nie dłuższy niż 10 lat, i do rejestru zastawów złożą zmianę umowy zastawniczej. Sąd dokonuje wykreślenia z urzędu.

Ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów – rejestr zastawów

Rejestr zastawów prowadzą sądy rejonowe (sądy gospodarcze). Sądem miejscowo właściwym dla dokonania wpisu jest sąd, w którego okręgu znajduje się miejsce zamieszkania (siedziba) zastawcy.

Rejestr zastawów i dokumenty do niego złożone są jawne.

Sąd dokonuje wpisu do rejestru zastawów na wniosek zastawnika lub zastawcy, chyba że przepis szczególny przewiduje wpis z urzędu. Do wniosku należy dołączyć umowę zastawniczą albo umowę, z której wynika:

  • nabycie przedmiotu zastawu wraz z zastawem rejestrowym,
  • albo nabycie udziału we współwłasności przedmiotu zastawu,
  • albo nabycie wierzytelności zabezpieczonej zastawem rejestrowym lub jej części
  • lub inny dokument stanowiący podstawę wpisu.

Sprawy o wpis do rejestru sąd rozpoznaje na posiedzeniu niejawnym, może jednak zarządzić wyznaczenie rozprawy.

Ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów – egzamin z 2017 roku

Zgodnie z ustawą o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, umowa zastawnicza, w przypadku ustanowienia zastawu rejestrowego na prawach, powinna być zawarta:

A. na piśmie pod rygorem nieważności,

B. na piśmie wyłącznie dla celów dowodowych,

C. wyłącznie w formie aktu notarialnego pod rygorem nieważności.

Odpowiedź: A (art. 3 ust. 1 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów)

Zgodnie z ustawą o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, przedmiotem zastawu rejestrowego mogą być zbywalne prawa majątkowe, z wyjątkiem:

A. praw na dobrach niematerialnych,

B. praw z papierów wartościowych,

C. wierzytelności, na których ustanowiono hipotekę.

Odpowiedź: C (art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów)

Egzamin z 2018 roku

Zgodnie z ustawą o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, zastawem rejestrowym można w szczególności obciążyć:

A. prawa mogące być przedmiotem hipoteki,

B. zbiór rzeczy ruchomych i praw, stanowiący całość gospodarczą, choćby jego skład był zmienny,

C. wierzytelności, na których ustanowiono hipotekę.

Odpowiedź: B (art. 7 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów)

Egzamin w 2019 roku

Zgodnie z ustawą o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, jeżeli ten sam przedmiot jest obciążony więcej niż jednym zastawem rejestrowym, o pierwszeństwie tych zastawów rozstrzyga:

A. dzień złożenia wniosku o wpis do rejestru zastawów; wnioski, które wpłynęły do sądu prowadzącego rejestr zastawów tego samego dnia, uważa się za złożone równocześnie,

B. dzień wydania postanowienia o wpisie do rejestru zastawów przez sąd prowadzący rejestr zastawów,

C. dzień uprawomocnienia się postanowienia o wpisie do rejestru zastawów, wydanego przez sąd prowadzący rejestr zastawów.

Odpowiedź: A (art. 16 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów)

chevron-down
Copy link