Alfabet prawa: S jak sprzedaż

16 marca 2018
/

We współczesnej gospodarce umowa sprzedaży stanowi najczęściej wybieraną czynność prawną służącą wymianie dóbr. Sprzedaż jest umową nazwaną umożliwiającą zbywanie i nabywanie własności. Treść sprzedaży stanowi natomiast zobowiązanie sprzedawcy do przeniesienia na kupującego własności i wydania rzeczy. Kupujący jest zobowiązany do zapłaty ceny i odbioru przedmiotu sprzedaży.

Umowa sprzedaży jest:

  • konsensualna
  • odpłatna
  • wzajemna
  • zobowiązująca

Obowiązki sprzedawcy

Podstawowym obowiązkiem sprzedającego jest przeniesienie własności lub innego prawa. Obowiązek ten może wymagać dopełnienia dodatkowych czynności, jeżeli nie następuje automatycznie. Przykład stanowi art.155 § 1 KC dotyczący wydania rzeczy oznaczonej co do tożsamości.

Wydanie powinno odpowiadać treści umowy, w szczególności dotyczących cech indywidualizujących rzeczy, terminu, miejsca i jakości przedmiotu.

Termin wydania rzeczy w przypadku, gdy kupującym jest konsument powinien być niezwłoczny, ale nie później niż 30 dni od zawarcia umowy, chyba że stanowi inaczej. W razie opóźnienia sprzedawcy kupujący może odstąpić od umowy na podstawie art.543 KC.

Chwila wydania rzeczy zależy od tego, czy strony posługują się przewoźnikiem, a rzecz sprzedana ma zostać wysłana w miejsce, które nie jest miejscem spełnienia świadczenia, wtedy jest nim chwila powierzenia rzeczy przewoźnikowi.

Określony sposób wydawania i odbierania rzeczy należy do obowiązków sprzedawcy, ponieważ jest on zobligowany do zapewnienia opakowania i zabezpieczenia przewozu przedmiotu sprzedaży (art. 545 § 1 KC). Dotyczy to także udzielenia stosownych informacji oraz instrukcji, jeżeli są one konieczne do prawidłowego korzystania z przedmiotu sprzedaży (art. 546 KC). W art. 546 [1] KC ustawodawca sprecyzował zakres informacji, jakich sprzedawca jest obowiązany udzielić przed zawarciem umowy, jeżeli kupującym jest konsument. Co więcej sprzedawca powinien zostać obciążony kosztami wydania przedmiotu sprzedaży (art. 547 KC).

Bezpośrednim skutkiem wydania rzeczy jest przejście korzyści ciężarów ze sprzedawcy na kupującego związanych z rzeczą oraz niebezpieczeństwa przypadkowej utraty lub uszkodzenia tego przedmiotu.

Obowiązki kupującego

Kupujący jest zobowiązany do zapłacenia ceny – zobowiązania pieniężnego. Następnie w zakresie wykonania obowiązku odebrania rzeczy kupujący powinien współdziałać ze sprzedawcą. Brak takiej współpracy określa się jako zwłokę wierzyciela (art. 486 § 1 KC).
Dodatkowo kupujący powinien liczyć się z możliwością oddania przez sprzedawcę rzeczy na przechowanie na swój koszt czy nawet, że sprzedawca sprzeda rzecz na jego rachunek (art. 551 KC).

Przedmiot umowy

Warunkiem, aby przedmiot kwalifikował się do sprzedaży, musi być włączenie go do obrotu. Każda umowa, której przedmiotem jest rzecz wyłączona z obiegu staje się nieważna.