Transgraniczne opodatkowanie dywidendy

27 listopada 2020
hello world!

Umowy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w sposób szczególny regulują kwestie opodatkowania dochodów z dywidend, odsetek czy też należności licencyjnych. Są to tzw. dochody pasywne. Mogą być one opodatkowane zarówno w państwie rezydencji podatkowej ich beneficjenta (państwo siedziby), jak również w państwie, w którym dochód z tytułu tych należności osiągnięto (państwo źródła). Na jakich zasadach odbywa się opodatkowanie dywidendy?

Jako przykład w dalszej treści artykułu posłużymy się postanowieniami polsko-niemieckiej umowy z dnia 14 maja 2003 r. w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku (Dz.U. 2005 Nr 12, poz. 90).

Przeczytaj również:
Zyski przedsiębiorstwa a umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania

Opodatkowanie dywidendy – na jakich zasadach?

Kwestie dotyczące opodatkowania dywidendy reguluje art. 10 polsko- niemieckiej umowy. Dywidendy, które wypłaca spółka mająca siedzibę w umawiającym się państwie osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim umawiającym się państwie mogą być opodatkowane w tym drugim państwie. Jednakże dywidendy takie mogą być opodatkowane także w umawiającym się państwie, w którym spółka wypłacająca dywidendy ma swoją siedzibę i zgodnie z prawem tego państwa, ale jeżeli osoba uprawniona do dywidend ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim umawiającym się państwie, to podatek tak wymierzony nie może przekroczyć:

  • 5% kwoty dywidend brutto, jeżeli osobą uprawnioną jest spółka (inna niż spółka osobowa), której bezpośredni udział w kapitale spółki wypłacającej dywidendy wynosi co najmniej 10 procent,
  • 15% kwoty dywidend brutto we wszystkich pozostałych przypadkach.

Jak widać, dochody z tytułu dywidend mogą być opodatkowane w obu umawiających się państwach. Państwo źródła (tam skąd wypłacana jest dywidenda) może jednak opodatkować taki dochód tylko w ograniczonym zakresie. Wszystko zależy od wysokości udziału w kapitale zakładowym wypłacającej spółki. Znaczenie ma również status osoby, na rzecz której wypłacana jest dywidenda.

W państwie źródła (np. Polska) opodatkowanie dywidendy następuje zgodnie z wewnętrznym reżimem prawnym tego państwa (w Polsce 19% zryczałtowany podatek). Aby zastosowanie znalazła jedna z obniżonych stawek (5% lub 15%), niemiecki podatnik musi udokumentować swoją rezydencję w Niemczech. Oczywiście, w niektórych przypadkach znajdzie zastosowanie całkowite zwolnienie wynikające np. z art. 22 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (ustawa o CIT).

W przypadku podwójnego opodatkowania dywidendy zastosowanie znajdzie art. 24 umowy. Przewidziano tu możliwość odliczenia w państwie siedziby (beneficjanta dywidendy) podatku zapłaconego w państwie źródła (metoda proporcjonalnego zaliczenia).

Pojęcie dywidendy

Określenie „dywidendy" występuje w art. 10 ust. 3 polsko-niemieckiej umowy. Jest to dochód z akcji, akcji gratisowych, praw do udziału w zysku, akcji w górnictwie, akcji założycieli lub innych praw, z wyjątkiem wierzytelności, do udziału w zyskach, jak również inny dochód, który według prawa państwa, w którym spółka wypłacająca dywidendy ma siedzibę, jest pod względem podatkowym traktowany jak dochód z akcji i wypłaty z tytułu świadectw udziałowych w funduszu inwestycyjnym.

Jak widać, pojęcie dywidendy definiuje się przez przykładowe wskazanie dochodów uznawanych za dywidendę. Występuje tu także odwołanie się do przepisów wewnętrznych państwa źródła. Katalog przychodów z udziału w zyskach osoby prawnej wskazano m.in. w art. 7b ustawy o CIT. Dlatego art. 10 ust. 3 polsko-niemieckiej umowy zastosowanie znajduje np. do uzyskanego dochodu z tytułu odpłatnego zbycia udziałów w spółce w celu ich umorzenia.

Opodatkowanie dywidendy a opodatkowanie zysków przedsiębiorstwa

Art. 10 polsko-niemieckiej umowy stanowi lex specialis w stosunku do art. 7 umowy (dotyczącego opodatkowania zysków przedsiębiorstwa). Niemniej jednak zasada pierwszeństwa nie ma zastosowania, jeśli osoba, na rzecz której wypłacana jest dywidenda, wykonuje w państwie źródła działalność gospodarczą poprzez położony tam zakład, a udział, z którego wypłacana jest dywidenda, faktycznie wiąże się z działalnością tego zakładu. Stanowi o tym art. 10 ust. 4 polsko-niemieckiej umowy). W takiej sytuacji dochód z drugiego państwa (będący formalnie dywidendą) nie będzie opodatkowany według art. 10 umowy lecz według art. 7 umowy (w zakresie, w jakim można dochód przypisać zakładowi) lub według art. 14 umowy (w zakresie, w jakim można dochód przypisać stałej placówce).

chevron-down
Copy link