Markety będą płacić za marnowanie żywności

Sejm uchwalił ustawę o przeciwdziałaniu marnowaniu żywności. Zgodnie z nią markety muszą podpisywać umowy z organizacjami pozarządowymi dotyczące nieodpłatnego przekazywania im artykułów spożywczych. Jeśli sklepy tego nie zrobią, będą musiały płacić karę w wysokości 10 groszy za każdy kilogram zmarnowanej żywności.

Prace nad projektem przygotowanym przez senatorów trwały ponad rok. Posłowie uchwalili ustawę na ostatnim posiedzeniu Sejmu. Teraz wróci ona znowu do Senatu. Projekt przewiduje 14-dniowe vacatio legis. Ustawa zacznie więc obowiązywać 14 dni po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw. Jej przepisy dotyczą tych większych punktów handlowych, a więc hipermarketów, supermarketów, dyskontów oraz większych sklepów samoobsługowych. W pierwszych dwóch latach obowiązywania ustawa obejmie sklepy o powierzchni sprzedaży powyżej 400m2, a następnie też te mniejsze, o powierzchni powyżej 250m2.

Sklepy będą przekazywać żywność organizacjom społecznym

Zgodnie z nowymi przepisami sklepy muszą zawrzeć umowę z organizacją pozarządową o nieodpłatnym przekazywaniu żywności. Umowę należy sporządzić w formie pisemnej lub elektronicznej pod rygorem nieważności. Umowę trzeba zawrzeć w ciągu 5 miesięcy od wejścia ustawy w życie. Jeśli Senat przyjmie ustawę na najbliższym posiedzeniu, prawdopodobnie wejdzie ona w życie już we wrześniu. Wtedy sklepy będą miały czas na zawarcie umów do lutego 2020 roku.

Zgodnie z projektem umowy z organizacjami pozarządowymi nie będą obejmowały napojów bezalkoholowych, alkoholowych powyżej 1,2% oraz napojów będących mieszaniną piwa i napojów bezalkoholowych. Umowa musi zawierać zapisy dotyczące między innymi czasu i sposobu przekazywania żywności oraz podziału kosztów jej odbioru i dystrybucji.

Przeczytaj również:

Marnowanie żywności będzie karane

Ustawa przewiduje również szereg kar dla sklepów nieprzestrzegających przepisów. Za wyrzucanie produktów spożywczych sklep będzie musiał ponieść opłatę w wysokości 10 groszy za każdy kilogram produktów. Z opłaty zwolnione będzie 10% wyrzuconej żywności. Zatem przykładowo jeśli sklep wyrzuci 100 kg żywności, karę zapłaci od 90 kg, a więc sklep zapłaci za to 9 złotych.

Kara grozi również za niepodpisanie umowy z organizacją pozarządową. Za to przewinienie będzie groziło 5 tys. złotych. Karę wymierzy wojewódzki inspektor inspekcji handlowej. Ten sam inspektor może ponadto nałożyć karę od 500 złotych do 10 tys. złotych za nieprzestrzeganie warunków umowy.

Zdaniem Polskiej Organizacji Handlu i Dystrybucji kara 10 groszy za kilogram jest zbyt wysoka. Organizacja postulowała o jej obniżenie do 5 groszy. POHiD argumentowała to tym, że nigdy nie da się uniknąć wyrzucania jakiejś ilości żywności, jednakże ten argument nie przekonał posłów. Zgodzili się oni tylko na jedną zmianę w projekcie, mianowicie: możliwość uniknięcia kary w sytuacji, gdy sklep udowodni, że zawarcie umowy z organizacją pozarządową nie było możliwe.

Nowe przepisy mają pomóc 2 mln osób żyjących w skrajnym ubóstwie. Zgodnie z wyliczeniami Federacji Polskich Banków Żywności ustawa pozwoli na przekazanie około 100 tys. ton żywności więcej niż dotychczas.