Wyłączenie sędziego za facebookowe znajomości?

3 grudnia 2018
/

Na Florydzie w Stanach Zjednoczonych Ameryki (USA) zapadł bardzo ciekawy wyrok. Sędzia nie musi wyłączyć się ze spraw prowadzonych z udziałem prawników, którzy są jego znajomymi na Facebooku. Takie relację są zazwyczaj "niedookreślone" i nie muszą w żaden sposób wiązać się z "realną" znajomością.

Orzeczenie, które podzieliło sądy

Dnia 15 listopada 2018 roku Sąd najwyższy dla Stanu Floryda oświadczył, że "przyjaźń" na facebooku z osobą biorącą udział w sprawie "nie jest wystarczająca aby zdyskwalifikować sędziego z rozprawy sądowej."

Nie znaczy to jednak, że sąd pominął pewne ważne aspekty. Podczas argumentacji podkreślił, że jeżeli fakty i wnioski poddadzą w wątpliwość stronniczość sędziego możliwe jest "usunięcie" sędziego z danej sprawy. Wszystko musi zostać "rozsądnie rozważone", a celem ma być doprowadzenie do procesu sprawiedliwego i bezstronnego.

Czym jest "friendship on Facebook"?

Przyjaźnie tworzone na Facebooku tworzą "szerokie spektrum" różnych relacji. Samo istnienie znajomości na portalu społecznościowym nie może świadczyć o bliskim kontakcie, który jest prawnie wystarczającym powodem do dyskwalifikacji sędziego.

Relacje zakładane na Facebooku zawierają 2 miliardy osób na świecie. Każdego dnia ktoś wysyła i przyjmuje zaproszenia. Jest różnica między intymnością, a relacją z "wirtualnym znajomym". Zgodnie z polityką portalu posiadanie znajomych w ogromnej ilości jest nieograniczone. Z tego powodu ludzie mogą posiadać tysiące "przyjaciół" z czego bardzo duża część mogła być dodana całkowicie spontanicznie. "Wielu użytkowników Facebooka ma tysiące przyjaciół i może nie wiedzieć lub nawet pamiętać o ich dodaniu."

Znajomość, koleżeństwo, przyjaźń - Facebook nie pozwala wybrać

Na portalu społecznościowym nie ma możliwości dookreślenia kim jest dla nas dana osoba. Innymi słowy "Friendship on Facebook" nie może zostać porównywalny do "tradycyjnej" przyjaźni. Nie ma tu żadnej sygnalizacji, że wraz z dodaniem kogoś do listy znajomych zaczyna istnieć "bliski lub intymny związek".

Podsumowując. Większość stanów wychodzi z podobnego założenia. W USA są jedynie cztery, które nie zgadzają się z wyrokiem, który zapadł na Florydzie. Są to: Kalifornia, Connecticut, Massachusetts i Oklahoma. Ponadto w Sądzie Najwyższym podczas zapadanie ww. orzeczenia 3 na 7 członków składu sędziowskiego okazało swoje niezadowolenie z powodu takiej decyzji. Argumentowali, że jest to "obarczone ryzykiem, które może podważyć zaufanie do zdolności sędziego do bycia neutralnym arbitrem."

Wyłączenie sędziego w Polsce

W Rzeczpospolitej Polskiej również mamy instytucję wyłączenia sędziego. Określa ją zarówno Kodeks Postępowania Cywilnego, jak i Kodeks Postępowania Karnego. Sędzia zostanie usunięty z rozprawy z mocy prawa (iudex inhabilis), tylko jeżeli spełnią się przesłanki wymienione w:

  • art. 48 Kodeksu Postępowania Cywilnego;
  • art. 40 Kodeksu Postępowania Karnego

Są również środki prawne, które pozwalają wyłączyć sędziego poza korzystaniem z ww. przepisów zamkniętych. Iudex Suspectus polega na samodzielnym wyłączeniu się sędziego na mocy wniosku. Taki sam wniosek może złożyć Strona postępowania, kiedy istnieją wątpliwości co do obiektywności orzekającego i jego poczucia sprawiedliwości.

Źródło: