Transgraniczne opodatkowanie odsetek

2 grudnia 2020
hello world!

Umowy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w sposób szczególny regulują kwestie opodatkowania dochodów z dywidend, odsetek czy też należności licencyjnych. Są to tzw. dochody pasywne. Mogą być opodatkowane zarówno w państwie rezydencji podatkowej ich beneficjenta (państwo siedziby), jak również w państwie, w którym dochód z tytułu tych należności został osiągnięty (państwo źródła).

Jako przykład w dalszej treści artykułu posłużymy się postanowieniami polsko-niemieckiej umowy z dnia 14 maja 2003 r. w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku (Dz.U. 2005 Nr 12, poz. 90).

Przeczytaj także: Zyski przedsiębiorstwa a umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania

Transgraniczne opodatkowanie odsetek regulacje prawne

Kwestie dotyczące opodatkowania odsetek reguluje art. 11 polsko niemieckiej-umowy. Odsetki, które powstają w umawiającym się państwie i są wypłacane osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim umawiającym się państwie, mogą być opodatkowane w tym drugim państwie. Takie odsetki mogą być także opodatkowane w umawiającym się państwie, w którym powstają. Jeżeli jednak osoba uprawniona do odsetek ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim umawiającym się państwie, to podatek w ten sposób ustalony nie może przekroczyć 5% kwoty brutto tych odsetek.

Jak widać zatem, dochody z tytułu odsetek mogą być opodatkowane w obu umawiających się państwach, przy czym państwo źródła (tam skąd wypłacane są odsetki) może opodatkować taki dochód tylko w ograniczonym zakresie (5 % kwoty odsetek brutto). W państwie źródła (np. Polska) opodatkowanie odsetek następuje zgodnie z wewnętrznym reżimem prawnym tego państwa, tj. stawką 20% (art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – ustawa o CIT). W sytuacji udokumentowania rezydencji podatkowej niemieckiego podatnika zastosowanie znajdzie oczywiście stawka wynikająca z polsko-niemieckiej umowy (tj. 5%). W niektórych przypadkach znajdzie zastosowanie całkowite zwolnienie wynikające z art. 21 ust. 3 ustawy o CIT (wypłata odsetek pomiędzy spółkami powiązanymi kapitałowo).

Oczywiście, w przypadku podwójnego opodatkowania odsetek zastosowanie znajdzie art. 24 umowy przewidujący możliwość odliczenia w państwie siedziby (wierzyciela odsetek) podatku zapłaconego w państwie źródła (metoda proporcjonalnego zaliczenia).

Opodatkowanie odsetek tylko w państwie rezydencji odbiorcy

Art. 11 ust. 3 polsko-niemieckiej umowy zawiera katalog wyjątków, kiedy mamy do czynienia uzyskiwanymi odsetkami opodatkowanymi wyłącznie w państwie rezydencji odbiorcy odsetek. Odsetki podlegają opodatkowaniu tylko w umawiającym się państwie, w którym odbiorca odsetek ma miejsce zamieszkania lub siedzibę, jeżeli odbiorca ten jest osobą uprawnioną do odsetek i jeżeli takie odsetki są wypłacane:

  1. Rządowi Rzeczypospolitej Polskiej lub Rządowi Republiki Federalnej Niemiec;
  2. z tytułu jakiegokolwiek rodzaju pożyczki udzielonej, zabezpieczonej lub gwarantowanej przez instytucję publiczną promującą eksport;
  3. w związku ze sprzedażą na kredyt wyposażenia przemysłowego, handlowego lub naukowego;
  4. w związku ze sprzedażą na kredyt towarów przez jedno przedsiębiorstwo drugiemu przedsiębiorstwu, lub
  5. ze względu na jakąkolwiek pożyczkę udzieloną przez bank.

Pojęcie odsetek

Zgodnie z art. 10 ust. 3 polsko-niemieckiej umowy określenie „odsetki” oznacza dochód z wszelkiego rodzaju wierzytelności, zarówno zabezpieczonych, jak i niezabezpieczonych hipoteką lub prawem do uczestniczenia w zyskach dłużnika, a w szczególności dochody z pożyczek rządowych oraz dochody z obligacji lub skryptów dłużnych, włącznie z premiami i nagrodami związanymi z takimi pożyczkami, obligacjami lub skryptami dłużnymi. Opłat karnych z tytułu opóźnionej zapłaty nie uważa się natomiast za odsetki w rozumieniu polsko-niemieckiej umowy.

Opodatkowanie odsetek a opodatkowanie zysków przedsiębiorstwa

Art. 11 ust. 5 polsko-niemieckiej umowy przyznaje państwu źródła, po spełnieniu określonych przesłanek, nieograniczone prawo do opodatkowania odsetek jako części zysków zakładu. Co do zasady art. 11 umowy ma pierwszeństwo przed przepisami dotyczącymi opodatkowywania zysków przedsiębiorstwa (art. 7 umowy). Zasada ta zostaje jednak wyłączona w sytuacji wskazanej w art. 11 ust. 5 (jeżeli powstanie należności z tytułu odsetek można przypisać działającemu w państwie źródła zakładowi).

Przeczytaj także: Transgraniczne opodatkowanie dywidendy

chevron-down
Copy link