Stręczycielstwo, czyli nakłanianie do prostytucji

8 grudnia 2020
hello world!

Zgodnie z art. 204 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1444, dalej również jako „k.k.”) kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, nakłania inną osobę do uprawiania prostytucji lub jej to ułatwia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Nakłanianie do prostytucji jest zatem traktowane jako przestępstwo tylko wówczas, gdy sprawca czyni to w celu osiągnięcia korzyści majątkowej.

Stręczycielstwo, sutenerstwo i kuplerstwo

Przepis art. 204 k.k przewiduje odpowiedzialność karną za trzy różne zachowania naganne motywowane osiąganiem lub czerpaniem korzyści majątkowych, tj. za:

  1. nakłanianie innej osoby do uprawiania prostytucji (tzw. stręczycielstwo),
  2. ułatwianie uprawiania prostytucji (tzw. kuplerstwo),
  3. czerpanie korzyści majątkowych z uprawiania prostytucji przez inną osobę (tzw. sutenerstwo).

Przepisy art. 204 k.k. chronią więc obyczajność w sferze seksualnej, która sprzeciwia się wszelkim formom eksploatacji prostytucji przez inne osoby w drodze czerpania korzyści majątkowych z jej uprawiania. Przepis art. 204 § 3 k.k. chroni ponadto prawidłowy rozwój fizyczny, psychiczny, seksualny i moralny osób małoletnich.

Przeczytaj również: Prostytucja, stręczycielstwo, kuplerstwo, sutenerstwo

Stręczycielstwo

Stręczycielstwo jest nakłanianiem innej osoby do uprawiania prostytucji w celu osiągnięcia korzyści majątkowej. Trafnie wskazuje się w doktrynie, że nakłanianie, o jakim mowa w art. 204 § 1 k.k., należy rozumieć tak jak na gruncie art. 18 § 2 k.k., definiującego podżeganie, z tym że nakłanianie do uprawiania prostytucji nie jest podżeganiem. Musi się ono bowiem odnosić do czynu zabronionego. Prostytuowanie się nie jest natomiast czynem zabronionym w świetle naszego prawa. 

Nakłanianie do uprawiania prostytucji

Nakłanianie do uprawiania prostytucji to wzbudzanie zamiaru jej uprawiania zarówno u osoby, która takiego zamiaru nie miała, jak i u osoby, która już się prostytuowała, ale postanowiła z tym skończyć, a sprawca nakłania ją do tego, aby ten proceder kontynuowała. Może ono przybierać różną postać, np. złożenia propozycji pracy w charakterze prostytutki, rady, sugestii, prośby, polecenia, przekonywania, nalegania, groźby lub zachęty. Co istotne, nakłanianie musi dotyczyć konkretnej osoby lub konkretnych osób (musi być zindywidualizowane). Agitowanie do uprawiania prostytucji skierowane do bliżej nieokreślonej grupy osób nie jest przestępstwem stręczycielstwa, o jakim mowa w art. 204 § 1 k.k. Gdy nakłanianie dotyczy osób pełnoletnich, czyn sprawcy będzie kwalifikowany z art. 204 § 1 k.k. Gdy nakłanianie będzie adresowane do osoby małoletniej, sprawca odpowie za odmianę kwalifikowaną stręczycielstwa z art. 204 § 3 k.k. 

Przeczytaj również: Czy doprowadzenie do uprawiania prostytucji jest karalne?

Cel: korzyść majątkowa

Nakłanianie do prostytucji jest przestępstwem tylko wówczas, gdy sprawca czyni to w celu osiągnięcia korzyści majątkowej (dla siebie lub kogo innego – definicja z art. 115 § 4 k.k. – z wyłączeniem jednak osoby nakłanianej). Oznacza to, że jest to przestępstwo kierunkowe. Można je popełnić wyłącznie z zamiarem bezpośrednim, i to o szczególnym zabarwieniu (dolus directus coloratus).

Korzyść majątkowa to korzyść, która może zaspokoić potrzeby materialne. Innymi słowy, korzyść majątkowa ma wymierną wartość ekonomiczną, wyrażoną w określonej kwocie pieniężnej. Korzyść majątkowa jest więc rozumiana bardzo szeroko. Chodzi tu o każde, choćby przejściowe polepszenie sytuacji majątkowej. Dlatego też przyjmuje się, że korzyść majątkowa polega na zwiększeniu aktywów lub zmniejszeniu pasywów przez przysporzenie majątkowe, zmniejszenie lub uniknięcie strat albo zniesienie lub nawet uniknięcie obciążeń składników majątkowych (postanowienie Sądu Najwyższego z 30 maja 2017 r., sygn. II KK 156/17, w którym trafnie zaakcentowano, że korzyścią majątkową może być zmniejszenie pasywów – np. zwolnienie z długu).

W konsekwencji więc postaci korzyści majątkowej mogą być bardzo różnorodne: bezprawne pozyskanie własności cudzej rzeczy czy też innego prawa majątkowego, odroczenie spłaty długu, umorzenie części lub całości długu, uzyskanie nieoprocentowanej pożyczki, uzyskanie prawa do czerpania korzyści z cudzego majątku, czy też zabezpieczenie spłaty zaciągniętych zobowiązań na majątku o mniejszej niż umówiona wartości (wyrok Sądu Najwyższego z 16 stycznia 2009 r., sygn. IV KK 269/08).

Grożące kary i środki karne

Stręczycielstwo, kuplerstwo i sutenerstwo są penalizowane na tym samym poziomie. Gdy dotyczą osób pełnoletnich, za czyny te grozi kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Gdy przedmiotem wykonawczym któregoś z tych przestępstw jest osoba małoletnia, sprawcy grozi kara pozbawienia wolności od roku do lat 10, a ponadto orzeczenie środków karnych takich jak: zakaz zajmowania określonego stanowiska, wykonywania określonego zawodu lub prowadzenia określonej działalności gospodarczej, zakaz prowadzenia działalności związanej z wychowaniem, leczeniem, edukacją małoletnich lub z opieką nad nimi, zakaz przebywania w określonych środowiskach lub miejscach, kontaktowania się z określonymi osobami, zbliżania się do określonych osób lub opuszczania określonego miejsca pobytu bez zgody sądu czy nakaz okresowego opuszczenia lokalu zajmowanego wspólnie z pokrzywdzonym. Orzekane są one na czas określony, a niekiedy nawet dożywotnio. 

chevron-down
Copy link