Alfabet prawa: W jak wartość przedmiotu sporu

Wartość przedmiotu sporu, jak sama nazwa wskazuje, jest kwotą, jakiej chcemy dochodzić od drugiej strony postępowania. Jest to wymóg formalny pozwu, a więc sąd nie rozpatrzy naszego powództwa, jeśli nie zawiera on WPS. Jak obliczyć wartość przedmiotu sporu? Co się na nią składa? I czemu prawidłowe jej wyliczenie jest takie istotne?

Dlaczego WPS jest taki ważny?

Prawidłowe wskazanie wartości przedmiotu sporu jest ważne z wielu powodów. Głównym i najważniejszym jest to, że jest to wymóg formalny pozwu. Innymi słowy, jeśli nie wskażemy wartości przedmiotu sporu w pozwie, sąd wezwie nas do jej uzupełnienia w terminie 7 dni. Jeśli tego nie zrobimy, sąd pozostawi powództwo bez rozpoznania. A więc naszej sprawie nie zostanie nadany bieg.

Od wartości przedmiotu sporu zależą również inne, nie mniej ważne kwestie:

  • właściwość rzeczowa sądu – a więc to, czy nasza sprawa trafi do sądu rejonowego czy okręgowego,
  • opłata od pozwu – co do zasady wynosi ona 5% WPS,
  • wysokość kosztów zastępstwa procesowego – które poniesie pozwany w przypadku przegranej sprawy,
  • tryb, w jakim nasza sprawa zostanie rozpoznana -a więc czy będzie to tryb zwykły, czy też uproszczony.

Co składa się na wartość przedmiotu sporu?

Wartość przedmiotu sporu to dochodzona przez nas kwota pieniędzy. Składa się więc na nią tylko należność główna, jakiej dochodzimy od pozwanego. Na wartość przedmiotu sporu nie składają się więc:

  • odsetki,
  • koszty procesu,
  • pożytki,
  • wszystkie inne elementy, których dochodzimy poza świadczeniem głównym.

Jak obliczyć wartość przedmiotu sporu?

Przede wszystkim należy pamiętać o tym, że wartość przedmiotu sporu podajemy w złotówkach. Jeśli więc chcemy dochodzić należności w walucie obcej, kwotę tą należy przeliczyć na złotówki zgodnie z kursem wskazanym na stronie NBP na dzień wniesienia pozwu.

Ponadto dochodzoną kwotę należy zaokrąglić w górę do pełnej złotówki. Jeśli więc dochodzimy kwoty 13.432,21 zł, to w tym przypadku wartość przedmiotu sporu wynosi 13.433 zł. Od tej kwoty odliczamy opłatę od pozwu.

W zależności od tego, z jakiej podstawy dochodzimy należnego nam roszczenia, różny może być sposób liczenia WPS. Przykładowo:

  • jeśli dochodzimy zapłaty za pojedynczą fakturę – WPS to kwota tej faktury (po zaokrągleniu zgodnie z powyższą zasadą),
  • jeśli dochodzimy należności z kilku faktur – WPS stanowi suma tych faktur,
  • w przypadku świadczeń powtarzających się, np. alimentów, renty – suma tych świadczeń za jeden rok, a jeżeli trwały krócej niż rok – za cały czas ich trwania,
  • przy umowach najmu i dzierżawy zawartych na czas oznaczony (gdy spór dotyczy istnienia, unieważnienia, rozwiązania lub wydania przedmiotu umowy) – WPS stanowi kwota czynszu za sporny okres, nie więcej niż za rok,
  • w powyższym przypadku, gdy umowę zawarto na czas nieoznaczony – WPS stanowi kwota czynszu za 3 miesiące,
  • wydanie nieruchomości posiadanej bez tytułu prawnego lub na podstawie tytułu innego niż najem lub dzierżawa – WPS stanowi suma czynszu za 3 miesiące,
  • roszczenia pracownicze związane z nawiązaniem, istnieniem lub rozwiązaniem stosunku pracy przy umowach na czas określony – WPS stanowi suma wynagrodzenia za okres sporny, ale nie więcej niż za rok,
  • w powyższym przypadku, gdy umowę zawarto na czas nieokreślony – WPS to suma wynagrodzenia za rok,
  • sprawy o zabezpieczenie, zastaw lub hipotekę – WPS to suma tych wierzytelności, chyba że przedmiot zabezpieczenia lub zastawu ma mniejszą wartość. Wtedy wartość przedmiotu sporu stanowi ta mniejsza wartość.